Περί φτώχειας

Γεια σου σύντροφε πιτσιρίκο,
Είπα να συμμετάσχω και εγώ στη συζήτηση για τους φτωχούς και τους άστεγους.
Δεν θυμάμαι να έχω διαβάσει ένα βιβλίο της Αριστεράς, που να μην καθαγιάζει τους φτωχούς και γενικά το προλεταριάτο, και να μην δαιμονοποιεί τους πλούσιους.

Εκεί που με πιάσανε τα γέλια είναι όταν διάβασα την Ayn Rand που κάνει ακριβώς το αντίθετο: Δαιμονοποιεί τους τεμπέληδες φτωχούς και καθαγιάζει τους σκληρά εργαζόμενους πλούσιους.

Το ίδιο νόμισμα από την άλλη πλευρά.

Η παγίδα του δυισμού.

Γενικά, όλη η αριστερή αντίληψη συνοψίζεται στο «αν είσαι φτωχός είσαι καλός άνθρωπος που σε εξαπάτησαν και εκμεταλλεύτηκαν οι πλούσιοι, αν είσαι πλούσιος είσαι κάθαρμα που εξαπατάς και εκμεταλλεύεσαι τους φτωχούς.»

Πώς γίνεται τώρα ανά τους αιώνες οι πλούσιοι να εκμεταλλεύονται τους φτωχούς και οι φτωχοί να μην το παίρνουν χαμπάρι, ή να το ανέχονται, ή να το σιγοντάρουν και να το επιβραβεύουν κιόλας με ψήφους και τυφλή υπακοή είναι απορίας άξιο.

Τον Τσε Γκεβάρα βολιβιανοί χωρικοί τον πρόδωσαν στους Rangers που τον κυνηγούσαν.

Η επίσημη εξήγηση για την αιώνια εκμετάλλευση των φτωχών από τους πλούσιους είναι ότι η φτώχεια αλλοτριώνει.

Οι μηχανισμοί του συστήματος που εκμεταλλεύονται φτωχούς τους αναγκάζουν να συμπεριφέρονται όπως συμπεριφέρονται για να επιβιώσουν.

Με άλλα λόγια αν είσαι φτωχός δεν έχεις και καμία ευθύνη για τις επιλογές σου. Ότι και αν κάνεις, αν είναι σωστό, είσαι επαναστάτης-αγωνιστής, αν είναι λάθος δεν φταις εσύ αλλά οι καπιταλιστές που σε εκμεταλλεύονται.

Πάρε ένα παιδί και μεγάλωσε το με αυτόν τον τρόπο και καμάρωσε στο τέλος τι λουλούδι θα βγάλεις. Κάτι σαν τους καθυστερημένους υπέρ-αναρχικούς του Ελλαδιστάν.

Ορίστε ένα θεώρημα: ο δυϊσμός είναι η θρησκεία των ηλιθίων.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε ηλίθιος είναι και δυϊστής αλλά ένας δυϊστής είναι πάντα ηλίθιος.

Η δυϊκή σκέψη είναι αδύνατο να ερμηνεύσει ικανοποιητικά τον κόσμο γιατί αδυνατεί καν να τον αντιληφθεί στη σωστή του διάσταση.

Με άλλα λόγια, και οι φτωχοί έχουν μερίδιο ευθύνης στον διαιωνισμό της φτώχειας τους.

Θυμάμαι παιδί να κατεβαίνω ποδαρόδρομο στο κέντρο της πόλης που μεγάλωσα.

Περνούσα από φτωχογειτονιές που σε μερικές μένανε και Ρομά· τότε τους λέγανε Γύφτους, αλλά αν το γράψω θα μου την πέσουν τα ευαίσθητα politically correct τζιχάντια που δεν τους νοιάζει αν βομβαρδίζεις Γύφτους, αλλά αν τους αποκαλείς Γύφτους όταν τους βομβαρδίζεις.

Τα παράθυρα ανοιχτά, η οικογένεια όλη πάνω σε ένα χαλί μέσα σε ένα σαλόνι χωρίς έπιπλα αλλά με μια μεγάλη τηλεόραση να παίζει και να την παρακολουθούν όλοι με κομμένη την ανάσα.

Δεν θυμάμαι τι βλέπανε. Ήταν μια φευγαλέα ματιά που μου αποτυπώθηκε. Μπορεί να παρακολουθούσαν ντοκιμαντέρ. Δεν ξέρω. Αυτό που μου έκανε εντύπωση ήταν η προσήλωση στο μόνο έπιπλο του σαλονιού που διέθεταν.

Δεν ξέρω πού θα ήμουν σήμερα αν είχα γεννηθεί φτωχός και αν θα άρπαζα όλες τις ευκαιρίες που θα μου δίνονταν ή αν θα δημιουργούσα εγώ ευκαιρίες που ποτέ αλλιώς δεν θα μου δίνονταν.

Ένα πράγμα είναι σίγουρο: για αρχή, δεν θα έβλεπα τηλεόραση.

Αν κάποιος είναι φτωχός, δεν σημαίνει ότι δεν έχει και αξιοπρέπεια.

Μόνο ο πεινασμένος δεν έχει αξιοπρέπεια. Αλλά φτωχός δεν σημαίνει αναγκαστικά και πεινασμένος.

Παρεμπιπτόντως, η αξιοπρέπεια δεν παραχωρείται από κανέναν.

Την αξιοπρέπεια, μαζί με την αυτοεκτίμηση, τις έχει ο κάθε άνθρωπος μέσα του και ή τις καλλιεργεί ή τις αφήνει να μαραζώσουν.

Τους άλλους μπορούμε να τους αντιμετωπίζουμε αξιοπρεπώς αλλά δεν μπορούμε ποτέ να τους δώσουμε αξιοπρέπεια και αυτοεκτίμηση.

Ο περισσότερος κόσμος αντιδράει αρνητικά απέναντι σε ένα ζητιάνο ή άστεγο γιατί πρώτον και κύριον βλέπει έναν άνθρωπο χωρίς αξιοπρέπεια και αυτοεκτίμηση, όχι γιατί βλέπει ένα φτωχό.

Ο περισσότερος κόσμος αντιδρά θετικά απέναντι σε έναν καλοντυμένο άνθρωπο γιατί πρώτον και κύριον βλέπει έναν άνθρωπο με αυτοεκτίμηση.

Μεταξύ του ζητιάνου και του κουστουμαρισμένου υπάρχουν πολλές διαβαθμίσεις.

Έχω γνωρίσει ανθρώπους με αξιοπρέπεια και αυτοεκτίμηση που δεν θα τους έλεγες φτωχούς αλλά ούτε και ευκατάστατους, και έχω γνωρίσει και πλούσιους χωρίς αξιοπρέπεια αλλά με πολλή αυτοεκτίμηση.

Και στις δύο περιπτώσεις η αυτοεκτίμηση ήταν εμφανής και έκανε αίσθηση.

Εγώ μπορεί να μην δεχτώ ποτέ να κάνω κάτι αναξιοπρεπές γιατί αυτομάτως θα χάσω λίγο και από την αυτοεκτίμηση μου, αλλά δεν αρνούμαι ότι θαυμάζω όσους μπορούν να συμπεριφέρονται αναξιοπρεπώς απέναντι στους άλλους χωρίς να χάνουν τίποτα από την αυτοεκτίμηση τους.

Μερικοί από αυτούς μπορούν να πάνε τον κόσμο μπροστά, ακόμα και αν το κάνουν μόνο για το δικό τους προσωπικό όφελος.

Για παράδειγμα, ο Steve Jobs ήταν ένας οραματιστής που φερόταν με πολύ αναξιοπρεπή τρόπο απέναντι στους συνεργάτες του.

Παρ’ όλα αυτά, έκανε μια μικρή επανάσταση στον τομέα των υπολογιστών και της φορητής τεχνολογίας.

Από τη μια μεριά, έχουμε τους εργαζόμενους των εργοστασίων της Foxconn να προτιμούν να πέσουν από το παράθυρο παρά να συνεχίσουν τη φριχτή εργασία παραγωγής iPhone και άλλων κινητών τηλεφώνων, και από την άλλη έχουμε την πρόοδο της τεχνολογίας στην οποία συνεισέφερε η Apple.

Από τη μία, έχουμε το Αμερικάνικο Πεντάγωνο που εφευρίσκει το ARPANET, και από την άλλη το ARPANET εξελίσσεται στο Internet που όλοι θεωρούμε πια δεδομένο και απαραίτητο.

Την επανάσταση που έφερε το Internet στον κόσμο τη ζούμε καθημερινά.

Σύντομα η ελεύθερη πρόσβαση στο Internet θα είναι ανθρώπινο δικαίωμα.

Πόσοι έχουμε ευχαριστήσει το Αμερικάνικο Πεντάγωνο γι’αυτό;

Αυτό που θέλω να πω, είναι ότι η αλήθεια βρίσκεται πάντοτε κάπου μεταξύ του άσπρου και του μαύρου.

Ακούγεται λίγο μπανάλ αυτό αλλά δεν είναι εύκολο να χωνευτεί.

Δεν είναι εύκολο να αποφεύγει κανείς συνεχώς τα άκρα και τις εύκολες γενικεύσεις με τους καλούς ινδιάνους και τους κακούς καουμπόηδες ή το αντίστροφο.

Οι φτωχοί είναι φτωχοί γιατί ήταν άτυχοι να γεννηθούν φτωχοί αλλά δεν υπάρχει κανένας νόμος της φύσης που απαγορεύει προσωπικά στον κάθε ένα να ξεφύγει από τη φτώχεια του.

Στο τέλος δηλαδή επιστρέφουμε πάλι σε αυτό που σου έγραψα και παλιότερα: ο καθένας είναι υπεύθυνος για τη ζωή του.

Ό,τι και αν συμβεί στη ζωή μας, είμαστε υπεύθυνοι για το πώς αντιδράμε και πώς το αντιμετωπίζουμε.

Οι επιλογές μας έχουν συνέπειες.

Φιλιά

Φίλιππος

(Αγαπητέ Φίλιππε, τεράστια η παγίδα του μανιχαϊσμού -εσύ τον λες δυισμό- στην οποία έχουν πέσει εκατομμύρια άνθρωποι. Τα «καλό» και το «κακό», χωρίς καμία διαβάθμιση ενδιάμεσα. Ή άσπρο ή μαύρο. Δηλαδή, ο Έζρα Πάουντ ήταν φασίστας. Ναι, αλλά μάλλον ήταν και ο μεγαλύτερος ποιητής του 20ού αιώνα. Τι να κάνουμε τώρα; Ο Νταλί ήταν υποστηρικτής του Φράνκο. Να τα κάψουμε τα έργα του; Υπάρχει αδυναμία σκέψης και κατανόησης της πολυπλοκότητας της ανθρώπινης φύσης. Μια ματιά στα social media, σε κάνει να πιστεύεις πως γράφουν πίθηκοι. Φίλιππε, έγιναν μεγάλες περιουσίες στο όνομα των φτωχών. Και καριέρες. Πολιτικές και καλλιτεχνικές. Βέβαια, πολλοί από αυτούς που έκαναν καριέρες στο όνομα των φτωχών, βγάζουν καντήλες όταν βρίσκονται ανάμεσα στους πτωχούληδες. Δεν είναι καθόλου σπάνιο να συναντάς αριστερούς που αντιμετωπίζουν τους φτωχούς σαν σκουπίδια και δεξιούς που φέρονται με σεβασμό σε κάθε άνθρωπο. Δεν είναι καθόλου τυχαίο που η Αριστερά αναφέρεται συνέχεια στο «λαό». Στη μάζα δηλαδή, για όσους γνωρίζουν ελληνικά. Εγώ δεν πιστεύω σε μάζες. Πιστεύω σε ανθρώπους, σε πολίτες. Να είσαι καλά, Φίλιππε. Την αγάπη μου.)

H αναδημοσίευση των κειμένων του pitsirikos.net επιτρέπεται μόνο κατόπιν άδειας. Επικοινωνήστε στο pitsiriko@gmail.com.