Στο τώρα και στο εδώ

Πιτσιρίκο, παραθέτω κάποιες σκέψεις οι οποίες ταλαντεύονται μέσα μου τον τελευταίο καιρό.
Συνειδητοποίησα ότι μπορώ να γράψω μόνο όταν είμαι εκτός Αθήνας.
Η πόλη αυτή σαν να μου μπλοκάρει την σκέψη, να με παρασέρνει, να μην αφήνει να πάρω ανάσα και να ανασυνταχτώ.

(Απ)αίσιο και το 2018, φτάνει στο τέλος.

Ένας χρόνος αρκετά παρανοϊκός, φοβικός, εξαντλημένος από την αέναη παλινδρόμηση των ανθρώπων πάνω σ’αυτή τη μαγική γαλάζια σφαίρα μας.

Ρωτάμε συχνά πού πηγαίνει η ανθρωπότητα, ποιοι είναι οι στόχοι, οι αξίες, πώς θα μπορούσε να ορθοποδήσει πάλι ο άνθρωπος μέσα σ’ αυτό το μεταμοντέρνο και ζοφερό ολοκληρωτικό υπερθέαμα.

Όσο περνά ο καιρός, συνειδητοποιώ ότι γνωρίζω όλο και λιγότερα, σαν η Ιστορία, η φιλοσοφία και η λογοτεχνία να μην φτάνουν να απαλύνουν την παράνοια και την μοναξιά που μας μαστιγώνουν.

Σαν όλα να έχουν ισοπεδωθεί και αν δεν στήσεις κώλo, βγάλεις μπούτι, υποκλιθείς ταπεινά σαν yes-man σε οποιαδήποτε «ευκαιρία» για κοινωνική ανέλιξη, θα μείνεις στο περιθώριο, ματαιωμένος, άδειος και ανάξιος να σταθείς στις επιταγές της εποχής.

Αν αυτές είναι οι επιταγές, να πάνε να γαμηθoύν μαζί με την εποχή τους.

Θα ήθελα, επίσης, να μείνω στο δοκίμιο που αναφέρθηκε η Ανθή στο πρόσφατο podcast της, το Τώρα(ΝΟW) της Comite Invisible.

Δεν το έχω μαζί μου για να παραθέσω κάποιο απόφθεγμα που μου έμεινε διαβάζοντάς το.

Θα μείνω απλά σε μερικά χωρία το οποία θυμάμαι χονδρικά από μνήμης και θα προσπαθήσω να τα ανασκευάσω περιληπτικά όπως τα έχω κατανοήσει.

Η σημερινή πλάνη του καπιταλιστικού συστήματος, αφού έχει εξαντλήσει αρκετά από τα περιθώρια για επιβολή και γενική κοινωνική συναίνεση, έχει στραφεί στην επιταγή της κοινότητας, του social, του ανήκειν σε μια ευρύτερη παγκόσμια οικογένεια, ένα αλληλένδετο παγκόσμιο χωριό, όπου ο καθένας συνεισφέρει με τον τρόπο του στην λειτουργία και διαιώνιση του συστήματος, όντας φρουρός και κατάδικος ταυτόχρονα.

Η εξαργύρωση της σημερινής ονειρικής επιταγής ωθεί τους ανθρώπους προς τις συλλογικότητες, εθελοντισμούς, ομάδες εργασίας κ.ο.κ.

Και ιδού η παγίδα. Σαν σύγχρονος καλλιτέχνης πλέον, δεν φτιάχνεις θίασο η μπάντα, ανήκεις σε μια κολεκτίβα μουσικών, καλλιτεχνών κ.ο.κ.

Φυτεύεις δέντρα ή τους φοράς κασκόλ και άλλα τέτοια σαχλά.

Μέσα σε αυτές τις συλλογικότητες, συμπεριφορές όπως η μνησικακία, η ζηλοφθονία, ο εγωισμός, διογκώνονται στο έπακρο και όλοι αυτοί που προτρέχουν να πάρουν τα λάβαρα στα χέρια και να μας οδηγήσουν σε νέες hip ουτοπίες και επαναστάσεις, γκαρίζουν, πίσω από όλες τις φρούδες κουβέντες για «κοινό καλό», «ισότητες» και «Αδελφοσύνες», μόνο εγώ! εγώ! εγώ!

Ό,τι κατάφερε να αρπάξει το σύστημα από το κοινωνικό κράτος το οποίο κατέστρεψε σχεδόν ολοσχερώς μέσα σε λίγες δεκαετίες, μας το επιστρέφει μέσω ένος ψηφιακού κατέργου, όπου τα εμπορεύματα έχουν αντικατασταθεί από εικόνες άψυχων/ψυχών που περιφέρονται μέσα στις οθόνες.

Ο καπιταλισμός είναι αυτός ο οποίος μας οδηγεί στο συλλογικό ασπασμό ενός πεπρωμένου, δίχως μνήμη και ιστορία όπου όλοι σαν ομογενοποιημένα προβατάκια, τρέχουμε αλαφιασμένα για να αποσυμπιεστούμε από την αίσθηση ακύρωσης, ματαιότητας και μηδενισμού μέσα από εκδηλώσεις, πάρτι, ψώνια και τηλεπαιχνίδια.

Ίδιοι και απαράλλαχτοι, τρώγοντας τα ίδια σκατά, ακούγοντας τα ίδια σκατά, σκεπτόμενοι τα ίδια ακριβώς σκατά.

Η ανθρωπότητα σίγουρα κοιμάται και δεν ξέρω αν θέλει να ξυπνήσει και να κοιταχτεί σ’έναν καθρέφτη χωρίς selfie & instragram-φίλτρα.

Ποιος είναι ο αντίλογος σ’αυτή την παράνοια ή ας το θέσουμε αλλιώς, οι εναλλακτικές;

Οι συγγραφείς επιστρέφουν σε ένα ξεκαθάρισμα του όρου κομμουνισμός, όπως αυτό το ερώτημα τέθηκε από αρχαιοτάτων χρόνων, ακόμη και από την Παλαιά Διαθήκη («επίγεια βασιλεία των ουρανών χωρίς δούλους και αφέντες…»).

Υποστηρίζουν πως ο κομμουνισμός δεν έχει να κάνει με το ολοκληρωτικό πείραμα στη Σοβιετική Ένωση. Ανεξάρτητα το πώς παρουσιάστηκε και διαστρεβλώθηκε από τους νικητές.

Ούτε έχει να κάνει με όλους αυτούς τους μαρξιστές που έχουν βαλσαμώσει τις ιδέες και δεν τις αφήνουν πέρα από τους στενούς κομματικούς κύκλους και συνεδριάσεις να διαφύγουν και να πάρουν μορφή στην πραγματική ζωή.

Ο κομμουνισμός δεν προσφέρει τίποτα, καμία εγγύηση, καμία ασφάλεια.

Κανένα μουσάτο πατερούλη, κανένα κόμμα/πανάκεια που θα οδηγήσει το προλεταριάτο στην εγκαθίδρυση της παγκόσμιας κομμούνας.

Είναι η ένωση ενός ανθρώπου με έναν άλλο, ένα κομμάτι του κόσμου με ένα άλλο μακρινό κ.ο.κ.

Αυτή η αίσθηση της συνέχειας είναι και η πραγματική αίσθηση της κοινότητας που έχει ο άνθρωπος. Η τετ-α-τετ επαφή με κάποιον ξένο η γνωστό. Η τομή που γίνεται ανάμεσα σε δυο αγαπημένους.

Ο κομμουνισμός αφήνει τον άνθρωπο στην μοναξιά του, στο μεγαλείο αυτό της ζωής που είναι μια ζωή προς το θάνατο.

Και πώς δίνεται το νόημα σε μια τέτοια ζωή, πέρα από τις σχέσεις που δημιουργούμε με άλλους ανθρώπους μέσα σ’αυτή;

Σε τι άλλο μπορεί να αποσκοπεί ένας άνθρωπος, πέρα από το να πάρει το δρόμο του και μαζί όλους αυτούς που θεωρεί συνοδοιπόρους σ’αυτό το ταξίδι;

Ας συνεχίσουμε εμείς λοιπόν σ’αυτό το δρόμο, όσο και αν είμαστε εξαθλιωμένοι, ταλαιπωρημένοι, αντιφατικοί και φοβισμένοι.

Υπάρχουν πολλές χαρές και λύπες εκεί έξω, για να τις αφήσουμε να χαθούν μέσα στις κενές φιλοδοξίες και τους «στόχους ζωής» που τόσο πασχίζουμε να φέρουμε εις πέρας.

Μια ταινία, επίσης, που προτείνω σε όλους ανεπιφύλακτα, πέρα από αυτό το εξαιρετικό δοκίμιο, είναι το My dinner with André. Μια συζήτηση δυο παλιών φίλων σ’ ένα δείπνο, γύρω απ’ όλα αυτά που μας προβληματίζουν και μας ταλαιπωρούν, αιώνες τώρα.

Την αγάπη μου σε όλους.

Φιλιά πολλά και χρόνια δίχως άλλα σκοτάδια!

Μένιος

(Φίλε Μένιο, αν δεν είχα γεννηθεί στην Αθήνα, δεν θα μπορούσα να την αντέξω με τίποτα. Θέλει τρόπο η Αθήνα για να μη σε πάρει σβάρνα. Θέλει να την αγνοήσεις. Αν την αγνοήσεις, μπορεί να γίνει μια πόλη μαγική. Μένιο, όπως τα γράφεις είναι. Το εδώ και το τώρα. Αυτά υπάρχουν μόνο. Μακριά από φιλοδοξίες και καριέρες. Και μακριά από «συλλογικότητες», όπου ο καθένας έχει και μια προσωπική ατζέντα. Το έζησα, το ξέρω καλά. Γενικά, μακριά από μεγάλα λόγια, παντογνώστες και σωτήρες. Μένιο, ο σοσιαλισμός θα έχει αξία αν οι άνθρωποι τον επιζητήσουν. Με το μυαλό τους και την ψυχή τους, όχι με τα όπλα. Με τη συνείδησή τους. Μένιο, μας περιμένουν όμορφες στιγμές εκεί έξω. Ακόμα κι ένα φιλί που δεν θα δοθεί ποτέ -παρ΄ όλη την επιθυμία- έχει μεγαλύτερη αξία από όλα αυτά τα σκατά που επιτάσσει η εποχή. Κι όπως λέει κι ο Τζορτζ, it’s the ones who resist that we most want to kiss. Ορμάμε λοιπόν για φιλιά και ας φάμε και τα μούτρα μας. Μαγκιά μας. Να περάσεις όμορφα και αγαπησιάρικα. Καλή χρονιά. Την αγάπη μου.)

H αναδημοσίευση των κειμένων του pitsirikos.net επιτρέπεται μόνο κατόπιν άδειας. Επικοινωνήστε στο pitsiriko@gmail.com.