Αριθμολαγνεία

Γεια σου αγαπητέ μου Πιτσιρίκο,
Συνειδητοποίησα αυτές τις μέρες κάτι που θεωρώ ενδιαφέρον, αλλά ταυτόχρονα και καταθλιπτικό:

Η όλη κατάσταση με την επιδημία ενισχύει την τάση των ανθρώπων να μετράνε τα πάντα, ακόμα και πράγματα που δεν έχει νόημα να μετράει κανείς.

Ακόμα κι αν δεν βλέπεις τηλεόραση, ακόμα κι αν δεν διαβάζεις ειδήσεις στο ίντερνετ, οι αριθμοί θα σε βρουν κάπου, κάπως.

Περνώντας έξω από το περίπτερο, για παράδειγμα, είναι δύσκολο να αποφύγεις τα πρωτοσέλιδα με τους μεγάλους, επιθετικούς τίτλους: «100 ΝΕΑ ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ, 2 ΝΕΚΡΟΙ».

Και 3 αφορισμένοι, που έλεγε κι ένα μιμίδιο τον Μάιο.

Καθημερινή «ενημέρωση» για το πόσοι αρρώστησαν και πού, πόσοι είναι στο νοσοκομείο, πόσοι είναι διασωληνωμένοι, πόσοι πέθαναν.

Ο Στάλιν δεν ήταν που είχε πει ότι ο θάνατος ενός ανθρώπου είναι τραγωδία, ο θάνατος εκατομμυρίων είναι στατιστική;

Στην περίπτωσή μας, δεν είναι καν στατιστική· είναι ψυχαγωγία και έλεγχος των μαζών.

Αν το καλοσκεφτείς, αυτά τα δύο συχνά πάνε μαζί.

Γιατί άλλη δυναμική έχουν οι 25 άρρωστοι σε «καταυλισμό Ρομά» -αμερικάνικη προσέγγιση, που μπορείς να σκοτώσεις κάποιον, αρκεί να μην τον πεις νέγρο- κι άλλη οι 8 σε μπαρ νησιού στις Κυκλάδες.

Όλα τα ζώα είναι ίσα, αλλά μερικά ζώα είναι πιο ίσα από τα άλλα.

Ως ένα βαθμό, κατανοώ ότι ο άνθρωπος έχει μάθει σε όλη του τη ζωή να μετράει, αφού η επιβίωσή μας πολλές φορές εξαρτάται από το μέτρημα.

Ακόμα κι όταν ζούσαμε στις σπηλιές, η ικανότητα του να κατανοείς τη διαφορά ανάμεσα στο «έχω 1 κομμάτι κρέας» και στο «έχεις 4 κομμάτια κρέας», έκανε τη διαφορά ανάμεσα στη ζωή και στο θάνατο, ειδικά αν κατανοούσες και την σημασία του «το ρόπαλό μου είναι πιο μεγάλο από το δικό σου».

Την ίδια ανταλλαγή έχουμε και σήμερα, απλά είναι πιο εκλεπτυσμένη και περίπλοκη, καθώς ούτε το κρέας ούτε το ρόπαλο είναι πια τόσο εμφανή.

Πάντως, η τάση να μετράμε τα πάντα με αριθμούς παραμένει η ίδια.

Η φωτογραφική μας μηχανή είναι 20 MP, ο υπολογιστής μας έχει μνήμη 8 GB, και ο μισθός μας είναι 3.300 ευρώ· στη Φινλανδία, γιατί στο Μπαγκλαντές είναι 80 ευρώ.

Φυσικά, τα νούμερα από μόνα τους είναι άχρηστα, τόσο σε σύγκριση μεταξύ συσκευών όσο και σε σύγκριση μισθών.

Εγώ, ας πούμε, θεωρώ πολύ ανώτερα τα 600 ευρώ δουλεύοντας διαδικτυακά δύο ώρες τη μέρα, από τα 3.300 δουλεύοντας όλη μέρα κλεισμένος σε ένα γραφείο.

Έχουμε, επίσης, μάθει να κριτικάρουμε τα πάντα με αστεράκια, κι όταν λέω τα πάντα, εννοώ τα πάντα.

Εντάξει, να καταλάβω -αν και προσωπικά το θεωρώ λάθος- ότι δίνουμε 3 αστέρια για το τάδε βιβλίο ή 4 αστέρια για την τάδε ταινία, αλλά ποιος αρχιμ@λάκας στην Google σκέφτηκε ότι έχει νόημα οι χρήστες να βαθμολογούν στάσεις λεωφορείων, κτίρια, ή δημόσια νοσοκομεία;

Είναι σαφές ότι ο μέσος άνθρωπος έχει ανάγκη να υπεραπλουστεύει τα πάντα και να βρίσκει απλές -αν και λανθασμένες- απαντήσεις σε περίπλοκες και συχνά αναπάντητες ερωτήσεις.

Η αριθμολαγνεία, δηλαδή η ανάγκη να εκφράζονται τα πάντα ως ένα νούμερο, είναι μέρος αυτής της τάσης.

Έτσι, ορίζουμε την επιτυχία -ή και την αξία- ενός ανθρώπου ανάλογα με το πόσα λεφτά και υλικά αγαθά έχει.

Κλασικό παράδειγμα το autocomplete της Google, που καθώς γράφεις τον όρο αναζήτησης, σου εμφανίζει τις πιο δημοφιλείς αναζητήσεις.

Παρενθετικά, μια από τις πιο δημοφιλείς αναζητήσεις σχετικά με το φεγγάρι, είναι το «είναι το φεγγάρι φτιαγμένο από τυρί;»

Αλλά ας μείνουμε στο θέμα μας, και στο ότι όταν η αναζήτηση αρχίζει με ονόματα ανθρώπων που είναι έστω και ελάχιστα επώνυμοι, ο όρος «net worth», δηλαδή «καθαρή αξία», είναι πολύ συχνά στις δημοφιλείς αναζητήσεις.

Δηλαδή, πολλοί δεν θέλουν να μάθουν σε ποια ταινία έπαιξε η τάδε ηθοποιός ή τι μουσική έχει γράψει ο τάδε μουσικός, αλλά πόσα λεφτά έχουν.

Αηδία.

Δεν θυμάμαι αν ήσουν εσύ ή κάποιος φίλος που έγραψε κάποτε ότι μια βαλίτσα με 20 εκατομμύρια είναι άχρηστη αν είσαι σε ένα έρημο νησί.

Άλλωστε, τα ομορφότερα πράγματα δεν αγοράζονται.

Μπορείς να αγοράσεις νεανικά κορμιά, αλλά δεν μπορείς να αγοράσεις αγάπη.

Μπορείς να αγοράσεις πολυτελείς βίλες, αλλά δεν μπορείς να αγοράσεις σπιτικό.

Μπορείς να αγοράσεις πανάκριβους πίνακες, αλλά δεν μπορείς να αγοράσεις τέχνη.

Να είσαι καλά,

Χρήστος

Υ.Γ.1 Το τοπικό νοσοκομείο εδώ, το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Τάμπερε, έχει βαθμολογία 3.9 αστέρια στη Google. Τι υποτίθεται ότι σημαίνει αυτό, άραγε; Και τι είναι καλύτερο, 3.9 αστέρια σε νοσοκομείο στη Φινλανδία, ή 5 αστέρια σε κλινική στο Σουδάν; Να μια άλλη ερώτηση: τι είναι καλύτερο, 3.9 αστέρια σε δημόσιο νοσοκομείο, όπου θα σε δεχτούν ακόμα κι αν είσαι άστεγος, ή 5 αστέρια σε ένα ιδιωτικό, όπου δεν περνάς ούτε από την πόρτα αν δεν έχεις καταθέσεις στην Ελβετία; Για όποιον έχει αριθμολαγνεία, ορίστε κάποιοι αριθμοί: Πριν δύο χρόνια, η σύντροφός μου έσπασε τον καρπό της. Το συνολικό κόστος για μία επίσκεψη στα επείγοντα, 4 αλλαγές γύψου, 6 ακτινογραφίες, 2 επισκέψεις στον γιατρό, μια εγχείρηση τοποθέτησης λάμας από τιτάνιο, και δυο μέρες παραμονή στο νοσοκομείο, ήταν 198 ευρώ. Για πλάκα, υπολόγισα ότι στη Νέα Υόρκη το κόστος χωρίς κάλυψη θα ήταν περισσότερο από 50.000 δολάρια. Μήπως αντί να μετράμε κρούσματα και διασωληνωμένους -πόσο μάλλον αστεράκια-, θα πρέπει να μιλήσουμε για τη δημόσια υγεία;

Υ.Γ.2 Η λέξη της εβδομάδας μάλλον ήταν το φιλότιμο. Νομίζω, φίλε Πιτσιρίκο, ότι η ανάλυσή σου με βάση τον αγώνα του Ολυμπιακού ήταν η πιο έγκυρη εξήγηση για το τι είναι το φιλότιμο. Πάντως, δεν είναι μόνο οι Έλληνες που έχουν λέξεις που υποτίθεται ότι δεν μεταφράζονται σε άλλες γλώσσες. Κι οι Φινλανδοί το ίδιο είναι. Η λέξη sisu -επιμονή, εγκαρτέρηση, κουράγιο- υποτίθεται ότι δεν μεταφράζεται. Συνεπώς, νομίζουν μερικοί εδώ, μόνο οι Φινλανδοί έχουν αυτή την ικανότητα. Καλά κρασά, που λένε και στο χωριό μου.

(Φίλε Χρήστο, είναι πια τόσο αρθμοί όλα, που καταλήγουν να μην έχουν κανένα νόημα οι αριθμοί. Δεν θα μου κάνει εντύπωση, αν κάποια στιγμή οι άνθρωποι αρχίσουν να βαθμολογούν το ηλιοβασίλεμα. “Σήμερα θα βάλω ένα 8 στον ήλιο που έπεφτε γιατί είχε κάτι συννεφάκια και μου χαλούσαν τις φωτογραφίες”. Όσο για τα κρούσματα και τους θανάτους από τον κορωνοϊό, εγώ θέλω να επισημάνω πως από τον Μάρτιο μέχρι σήμερα, έχουν πεθάνει πάνω από 50 χιλιάδες άνθρωποι στην Ελλάδα. Όχι από κορωνοϊό, από δεκάδες άλλες αιτίες· στην Ελλάδα κάθε χρόνο πεθαίνουν περίπου 120 χιλιάδες άνθρωποι. Κανείς, όμως, δεν είπε πως, εκτός από τους 210 ανθρώπους που πέθαναν ΜΕ κορωνοϊό από τον περασμένο Μάρτιο, υπάρχουν και 50 χιλιάδες που πέθαναν χωρίς κορωνοϊό. Και αυτοί οι άνθρωποι πέθαναν και θάφτηκαν άκλαυτοι, εξαιτίας της πανδημίας. Είναι απάνθρωπο να φεύγουν οι άνθρωποι άκλαυτοι, αλλά εγώ θα του βάλω ένα 10 για να μην έχει παράπονο και κλαίει. Να είσαι καλά, Χρήστο. Την αγάπη μου.)

Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου

Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net, αν θεωρείς πως καλό είναι να υπάρχουν στην Ελλάδα και κάποιες φωνές που δεν δουλεύουν για τον Μαρινάκη, τον Αλαφούζο, τον Σαββίδη και τα άλλα παιδιά, οπότε μπορεί να διαβάσεις ή να ακούσεις κάτι διαφορετικό από αυτό που συμφέρει τους ολιγάρχες. Οι τρόποι στήριξης εδώ.

H αναδημοσίευση των κειμένων του pitsirikos.net επιτρέπεται μόνο κατόπιν άδειας. Επικοινωνήστε στο pitsiriko@gmail.com.