Δεν είναι εύκολο ν’ αλλάξεις όταν χαλάσεις εντελώς

Καλέ μου blogger πιτσιρίκο
Το ζεύγος των ηλικιωμένων αναγνωστών, παρέα με την νεότερη γενιά παιδιών και εγγονιών – που διαλύουν αργά-αργά το σπίτι δίνοντάς μου την ευκαιρία να το ξαναφτιάξω– στέλνει σε σένα και στους φίλους του blog τους χαιρετισμούς του από τα μακρινά Highlands, και τις ευχές για μια καλύτερη χρονιά.

Έκανα μια διακοπή στις …διακοπές μου, με αφορμή τα κείμενα δύο καλών συν-αναγνωστών, του Δ. που δεν θέλει να είναι ήρωας και του Γ. που αναρωτιέται ‘’Όλα αυτά, γιατί;’’

Ας μοιραστώ, λοιπόν, μαζί σας την οπτική ενός ανθρώπου που τυχαίνει να έχει τα διπλά και βάλε χρόνια των φίλων Δ. και Γ., όχι σαν αντίλογο μα σαν μια διαφορετική προσέγγιση, βγαλμένη μέσα από τη ζωή του πρωταγωνιστή των πραγματικών ιστοριών που σποραδικά θα αναφέρω.

Ο άνθρωπός μας είχε ελάχιστα πράγματα στρωμένα ή έτοιμα στο ξεκίνημά του, και χρειάστηκε να αγωνιστεί για μια θέση στον ήλιο του ’70, του ’80 και του ’90.

Δεν είχε τίποτε φοβερές δεξιότητες ή ειδικά προσόντα, αλλά στηρίχτηκε σε μερικές αρχές και αξίες που τις κράτησε πεισματικά, παρ’ όλο το κόστος που είχε η συγκεκριμένη του επιλογή.

Στην εποχή του, είχε αρχίσει η εξάπλωση της θεωρίας της ‘’ευελιξίας’’, μιας –ας πούμε- προθυμίας να κόβεις και να ράβεις τις αρχές σου για την εξυπηρέτηση συμφερόντων, και να τεντώνεις σαν λάστιχο τις αξίες σου για να ταιριάζουν στα γούστα και τις επιθυμίες άλλων.

Δεν ήταν πρόθεσή του να αλλάξει τον κόσμο. Να γίνει καλύτερος άνθρωπος ήθελε, και να ξεπλυθεί όσο μπορούσε από τις λαθεμένες συνήθειες που εύκολα αποκτάς όταν είσαι νέος.

Ο κόσμος δεν αλλάζει επειδή κάποιος ή κάποιοι θα το αποφασίσουν. Την οποιαδήποτε αλλαγή θα την θελήσεις εσύ, εγώ, ο άλλος, ο παραδίπλα, κι αν ο καθένας την ξεκινήσει και την προχωρήσει για λογαριασμό του, στο μεγάλο κάδρο η εικόνα θα αλλάξει. Είναι σαν την ψηφιακή οθόνη που αλλάζει το χρώμα σε κάθε pixel για να γίνει τελικά ολόκληρη άσπρη ή γκρί.

Χρησιμοποιώντας εκείνο το χαζό μέτρο που λέει ‘’εκ του αποτελέσματος κρίνεται η προσπάθεια’’, ο άνθρωπός μας είχε πολυτάραχο βίο.

Η διαφορετικότητα είναι γνωστό πως ενοχλεί, κι οι περισσότεροι κάτοικοι της κάτω δεξιά γωνίας της Ευρώπης την αντιμετωπίζουν όπως ο κυρ-Θανάσης, ένας παλιός κηπουρός του Δήμου Κηφισιάς. Ό,τι περίσσευε από τους ομοιόμορφους θάμνους του Άλσους, το κυνήγαγε με την ψαλίδα.

Δοκιμάστηκε πολύ σε προσωπικό επίπεδο, βίωσε στενάχωρες καταστάσεις και στερήθηκε χαρές και συναισθήματα. Ταλαιπωρήθηκε επαγγελματικά γιατί του έλειπαν δύο κρίσιμα προσόντα, η οσφυοκαμψία και η πρωκτολειχία, απολύτως απαραίτητα και τα δύο στην άκρη της Βαλκανικής χερσονήσου.

Κρίνοντάς τον με το μετα-μοντέρνο μέτρο των ‘’φράγκων’’, δεν πέτυχε τίποτε γιατί ‘’φράγκα’’ δεν απέκτησε. Το σημαντικό, όμως, ήταν πώς διαφύλαξε τις αρχές και τις αξίες του, κατάφερε να παραμείνει άνθρωπος, δεν έχασε την αξιοπρέπεια και τον αυτοσεβασμό του, άρα είχε εσωτερική ικανοποίηση, γαλήνη και ισορροπία. Ας συμφωνήσουμε πως αυτά ήταν η δική του μικρή ευτυχία.

Δεν υπάρχει τίποτε ηρωϊκό και μεγαλειώδες στη στάση του. Οι ‘’ήρωες’’ και οι ‘’ηρωϊσμοί’’ είναι ταμπέλες που σου βάζουν οι άλλοι, παρουσιάζοντας σαν υπερβατικό κάτι πού δεν τολμούν να κάνουν. Δεν θυσίασε τις αρχές και τις αξίες του, και δεν αισθάνθηκε πως υπαναχώρησε.

Δεν θεώρησε πως είναι προδομένος από τους άλλους. Προδοσία θα μπορούσε να είναι η ανεκπλήρωτη προσδοκία της τήρησης αρχών και αξιών από άλλους. Κι αν δεν έχεις την αυταπάτη πως ευδοκιμούν αρχές και αξίες, δεν τις προσδοκάς, άρα δεν κινδυνεύεις να προδοθείς.

Κι αν παντρέψουμε τους ηρωϊσμούς και τις προδοσίες, θα πάρουμε μια στυφή γεύση της πραγματικής ιστορίας στην νοτιοανατολική γωνία της Ευρώπης, που επαναλαμβάνεται διαρκώς και με τα ίδια γνώριμα χαρακτηριστικά.

Κάτοικοι που επιμένουν στην ανάθεση, γεμάτοι βεβαιότητες για αρχές και αξίες που νομίζουν ότι έχουν, περιμένοντας από ήρωες που οι ίδιοι βαφτίζουν, να σηκώσουν το φορτίο των δικών τους υποχρεώσεων, για να αλλάξουν μαγικά προς το καλύτερο οι ζωές όλων.

Ανάθεση, βεβαιότητες, ήρωες, και μια ‘’Κοέλια’’ προσδοκία για συμπαντικές συνωμοσίες που θα φέρουν στο πιάτο, ξεκούραστα κι ανέξοδα τα πάντα (μέχρι και την κατάργηση του ΕΝΦΙΑ), ώστε να μπορούν οι τυχεροί κάτοικοι της ακατονόμαστης χώρας να αφοσιωθούν σε δικές τους προτεραιότητες, όπως το γλαφυρό ‘’ταβερνάκι, τσιπουράκι και στριμμένο τσιγαράκι’’.

Κι όταν οι ήρωες (που εμείς τούς βαφτίσαμε έτσι) δεν ανταποκριθούν στην ανάθεση (που εμείς τους κάναμε) και δεν επιβεβαιώσουν τις προσδοκίες (που εμείς δημιουργήσαμε), θα νοιώσουμε προδομένοι.

Και με την ίδια πάντα βεβαιότητα, θα αναζητήσουμε τους επόμενους ήρωες, για την επόμενη ανάθεση, με την επόμενη προσδοκία. Και μέχρι να συμβεί η επόμενη προδοσία, θα προλάβουμε να απολαύσουμε τα δικά μας επόμενα ‘’ταβερνάκια, τσιπουράκια, και στριμμένα τσιγαράκια’’. Και μπόλικο facebook.

Στην ακατονόμαστη χώρα της ΝΑ Ευρώπης, εκτός από κολοκυθάκια, μπάμιες και άλλα οπωρολαχανικά, φαίνεται να ευδοκιμούν και οι managers, αυτοί οι τύποι που έχουν σαν αποκλειστικό αντικείμενο to do the job by others. Μόνον έτσι εξηγείται η διαρκής ανάθεση στους ίδιους και τους ίδιους, η διαρκής προσδοκία να μας φτιάξουν τις ζωές μας οι ‘’άριστοι’’, οι ‘’μωϋσήδες’’, οι ‘’ανέμελοι’’ και διάφοροι ‘’ηρωες’’.

Ευδοκιμεί, επίσης, η βεβαιότητα πως αυτό το μοντέλο είναι απόλυτα σωστό, όπως και μία τεράστια αντοχή στις διαρκείς ‘’προδοσίες’’ που διαδέχονται η μία την άλλη. Μάλλον έτσι εξηγείται γιατί εκεί κάτω μαζεύτηκαν τόσοι πολλοί ‘’ήρωες’’ και ‘’προδότες’’.

Περίπου αυτά μου είπε ο πρωταγωνιστής της ιστορίας που σας διηγήθηκα. Κι όταν τον ρώτησα αν πιστεύει πως μπορεί να αλλάξει αυτή η κοινότητα (γιατί για κοινωνία δεν μου φαίνεται), μου απάντησε με κάτι στίχους του Άκη Πάνου:

Δεν είναι εύκολο να αλλάξεις όταν χαλάσεις εντελώς

δεν έχεις μάτια να κοιτάξεις ποιός είναι ο δρόμος ο καλός

Καλέ μου blogger πιτσιρίκο

Μου φαίνεται ότι σας κούρασα με τη φλυαρία μου και μάλλον ψιλοχάλασε και η δική μου διάθεση γιατί, όπως λέει και ο Ηρόδοτος στις Ιστορίες του, ‘’ἐζημίωσάν μιν ὡς ἀναμνήσαντα οἰκήια κακὰ’’. Λέω, λοιπόν, να πάω να πειράξω λίγο την καλή μου Φιόνα (μέχρι να με πετάξει εξω απ’ την κουζίνα), και κατόπιν να βγώ για περπάτημα ή ποδήλατο στην μουντή παραλία (χωρίς χαρτάκια, SMS, πρόστιμα και άλλες χαζομάρες ελληνικής κοπής).

Ευχόμαστε σε σένα και στους καλούς συν-αναγνώστες να είστε καλά και να έχετε μια καλύτερη χρονιά.

Κωνσταντίνος & Fiona

Υ.Γ. Επειδή με έχει κουράσει επαναλαμβάνοντας διαρκώς να σου στείλω και τις δικές της ευχές, μοστράρισα και το όνομά της σε Λατινική γραφή για να βεβαιωθεί. Μια βεβαιότητα ψάχνει κι αυτή η έρμη!

(Αγαπητέ Κωνσταντίνε, “Δεν είναι εύκολο ν’ αλλάξεις όταν χαλάσεις εντελώς”. Με έχει απασχολήσει πολύ αυτό το θέμα στη ζωή μου. Και ξέρω πως θέλει καθημερινό αγώνα, για να μην γίνω σαν τους σκατάδες που σιχαίνομαι. Κωνσταντίνε, περίμενα να στείλεις ηχητικό με αφιέρωση στη Fiona αλλά δεν το έκανες. Ποτέ δεν είναι αργά. Να είστε και οι δυο καλά. Την αγάπη μου.)

Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου

Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net, αν θεωρείς πως καλό είναι να υπάρχουν στην Ελλάδα και κάποιες φωνές που δεν δουλεύουν για τον Μαρινάκη, τον Αλαφούζο, τον Σαββίδη και τα άλλα παιδιά, οπότε μπορεί να διαβάσεις ή να ακούσεις κάτι διαφορετικό από αυτό που συμφέρει τους ολιγάρχες. Οι τρόποι στήριξης εδώ.

H αναδημοσίευση των κειμένων του pitsirikos.net επιτρέπεται μόνο κατόπιν άδειας. Επικοινωνήστε στο pitsiriko@gmail.com.