Γλυκό καλοκαιράκι

Ωρέ! Τι είν’ τούτο;
Αυτό, φίλε πιτσιρίκο, είναι ένα πουλί του οποίου η λαλιά του είναι απόλυτα συνυφασμένη με το καλοκαίρι. Όλοι μας το έχουμε ακούσει κάποια στιγμή τις ζεστές νύχτες του καλοκαιριού. Έχει το αστείο όνομα «Γιδοβύζι», θυμίζει κουκουβάγια, αλλά είναι μακρόστενο, σαν μια μικρή οβίδα, είναι νυκτόβιο και αρέσκεται να κάθεται κάτω στο χώμα. Είναι πολύ χαρακτηριστικό το τερέτισμά του:

Αντίθετα με την απαραγνώριστη λαλιά του, είναι πολύ δύσκολο, έως σπάνιο, να το συναντήσει κανείς. Πριν μερικές μέρες μάλιστα που το ακούγαμε ένα βράδυ με την κόρη μου, της μιλούσα για αυτό το πουλί και της έλεγα πόσο δύσκολο είναι να το δεις. Θεωρώ λοιπόν τον εαυτό μου πολύ, πολύ τυχερό που χθες, είδα ένα γιδοβύζι!

Συνηθίζω να ξυπνάω πολύ πρωί τις Κυριακές και να πηγαίνω για ορεινό τρέξιμο στους πρόποδες του Υμηττού. Εκείνες τις ώρες στα μονοπάτια δεν συναντάς σχεδόν κανέναν. Απουσιάζουν οι καθημερινές, αστικές οχλήσεις και μπορείς να απορροφήσεις πολλά περισσότερα απ’ ότι άλλες ώρες της ημέρας. Είναι κάτι με το φως; Είναι η πρωινή δροσιά; Δεν ξέρω. Λες και κάποια πράγματα ζουν μόνο εκείνες τις ώρες και πρέπει να βρεθείς εκεί για να τα βιώσεις, αλλιώς μετά χάνονται.

Καθώς ανέβαινα αργά σ’ ένα μονοπάτι λόγω της κλίσης του, περίπου στο ένα μέτρο από εμένα, πετάχτηκε ένα πουλί από το χώμα το οποίο κατάλαβα από τη συμπεριφορά του, το πέταγμα του, το μέγεθος και το χρωματισμό του φτερώματός του ότι ήταν ένα γιδοβύζι.

Αφορμή που σου τα γράφω αυτά είναι η συνομιλία σου με τον Παναγιώτη στο πολύ όμορφο κείμενό του: «Άκουσε τα πάντα, μέχρι να ταιριάξουν μαζί, και να γίνεις κομμάτι τους».

Το τρέξιμο στο βουνό με έχει οδηγήσει να μάθω πολλά πράγματα για τον χώρο και το μέρος στο οποίο τρέχω. Έχω μάθει όλα τα ονόματα των αγριολούλουδων που συναντώ. Παρατηρώ τα πουλιά, ξέρω τα ονόματά τους, συμβουλεύομαι τον οδηγό της ορνιθολογικής και καταγράφω τις καινούργιες μου παρατηρήσεις. Με αυτόν τον τρόπο τα μέρη στα οποία τρέχω, παρόλο που παραμένουν τα ίδια, είναι συνάμα διαφορετικά κάθε φορά που διέρχομαι από αυτά. Δεν συναντά κανείς τα ίδια είδη πουλιών όλες τις εποχές του χρόνου. Έχω μάθει να ξεχωρίζω το δενδρογέρακο από το κιρκινέζι. Το κιρκινέζι από τη γερακίνα. Το πέταγμα, οι συνήθειές τους, το φώλιασμα, η εποχή που εμφανίζονται, το κελάηδημά τους.

Στο χθεσινό μου τρέξιμο χάζεψα για λίγο νεαρά βραχοκιρκίνεζα, φόβησα άθελά μου τους πανέμορφους τσαλαπετεινούς που πετάχτηκαν μέσα από τους θάμνους, έτρεξα κάτω από τις τρίλιες σταβλοχελίδονων και ξεκουράστηκα για λίγο στη σκιά μίας αγριελιάς κάτω από τα χαρούμενα, γεμάτα αυτοπεποίθηση σφυρίγματα ενός σμήνους από δεκάδες σταχτάρες. Σε μια συστάδα από πεύκα οι πονηρές και πανέξυπνες καρακάξες ειδοποιούσαν η μία την άλλη για τον απρόσκλητο εισβολέα. Και είδα κι εκείνο το γιδοβύζι.

Χωρίς να κάνω ταξίδια με σκοπό την παρατήρηση πουλιών (υπάρχει πολύς κόσμος που αφιερώνει αρκετό χρόνο σε αυτό), η παρατήρηση πουλιών και ιδιαίτερα η ικανότητα αναγνώρισής τους από το κελάηδημα και μόνο, δίνει βάθος στον χώρο που κινείσαι και σε ωθεί να αφουγκραστείς και όχι να προσπεράσεις. Καθιστά την εμπειρία πιο ανάγλυφη.

Πριν δύο χρόνια είχα βρεθεί με τη σύζυγό μου και την κόρη μου στο χωριό Βλαχοκερασιά. Σε ένα πλατύ άνοιγμα στο πλάι του δρόμου με κιόσκια, τρεχούμενα νερά και πεσμένα φύλλα από τα υπεραιωνόβια πλατάνια, ακούω ξάφνου ένα πολύ έντονο κελάηδημα μεγάλης έντασης όπως του αηδονιού, αλλά δεν έμοιαζε καθόλου με το πάντα εντυπωσιακό και εύκολα αναγνωρίσιμο αηδόνι. Αμέσως ψέλλισα «τρυποφράχτης», άνοιξα την εφαρμογή birdnet και επιβεβαίωσα την παρατήρηση. Φυσικά, δεν το είδα, είναι πολύ μικρό πουλάκι και πολύ ντροπαλό. Είναι εντυπωσιακό όμως το πόσο δυνατό λαρύγγι έχει. Ο μικρός τρυποφράχτης με τη διαρκώς σηκωμένη του ουρίτσα, αν και δεν τον είδαμε, κατέστησε τα πάντα πιο όμορφα, την ανάμνηση πιο δυνατή κι έδωσε στο πεπερασμένο την ψευδαίσθηση του αιώνιου.

Σε χαιρετώ φίλε πιτσιρίκο.

Georgious Gialourous Birdicus Birdicus

ΥΓ1. Γιδοβύζι (Caprimulgus europaeus): https://ebird.org/species/eurnig1/

ΥΓ2. Τρυποφράχτης (Troglodytes troglodytes): https://ebird.org/species/winwre4

ΥΓ3. Το γιδοβύζι τρέφεται με έντομα κι έχει πολύ μεγάλο στοματικό άνοιγμα. Συνηθίζει να τριγυρνάει στους στάβλους για να βρει να φάει, γι’ αυτό και ο θρύλος λέει ότι τρύπωνε μέσα στο στάβλο το βράδυ και βύζαινε από τις γίδες. Όταν η γίδα δεν είχε γάλα το πρωί, θεωρούσαν ότι έφταιγε αυτό. Έτσι πήρε το όνομά του.

(Αγαπητέ Γιώργο, είσαι ωραίος. Να είσαι καλά. Την αγάπη μου.)

Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου

Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net, αν θεωρείς πως καλό είναι να υπάρχουν στην Ελλάδα και κάποιες φωνές που δεν δουλεύουν για τον Μαρινάκη, τον Αλαφούζο, τον Σαββίδη και τα άλλα παιδιά, οπότε μπορεί να διαβάσεις ή να ακούσεις κάτι διαφορετικό από αυτό που συμφέρει τους ολιγάρχες. Οι τρόποι στήριξης εδώ.

H αναδημοσίευση των κειμένων του pitsirikos.net επιτρέπεται μόνο κατόπιν άδειας. Επικοινωνήστε στο pitsiriko@gmail.com.