Κλείσε μέσα στην καρδιά σου την Ελλάδα και θα πάθεις έμφραγμα
Αγαπητέ πιτσιρίκο
Τα τελευταία 5 χρόνια έχω την τύχη να ζώ και να εργάζομαι εκτός Ελλαδας. Μέσα σε αυτήν την περίοδο, είχα την τύχη να δώ πως λειτουργεί μια άλλη κοινωνία εκτός της Ελληνικής και αυτό που κατάλαβα είναι ότι ο Έλληνας ζει κυκλοθυμικά σε μόνιμη έξαρση ή ύφεση. Μία συνέπεια: απόλυτη αδυναμία αυτοκριτικής και αυτογνωσίας.
Για να γίνομαι ξεκάθαρος, παράδεισος δεν υπάρχει πουθενά και καμία κοινωνία δεν είναι τέλεια. Μπορεί όμως να είναι οργανωμένη και ανθρώπινη.
Ο έλληνας, όταν βλέπει τον εαυτό του στον καθρέπτη μπορεί να αντικρίζει τα πάντα αλλά ποτέ τον Καραγκιόζη.
Κι όμως, στην πραγματικότητα είναι ο Καραγκιόζης με τα πολλά επαγγέλματα, τα πολλά πρόσωπα, την μόνιμη πείνα και την μία τέχνη: της ηθοποιίας.
Η υπερβολή δεν είναι μόνο εθνικό ελάττωμα. Είναι τρόπος ζωής των Ελλήνων. Είναι η συνισταμένη του εθνικού τους χαρακτήρα. Είναι η βασική αιτία της δυστυχίας τους αλλά και η μεγάλη τους δόξα. Γιατί στο αυτοσυναίσθημα, η υπερβολή λέγεται λεβεντιά.
Η ευτυχία της δυστυχίας του Νεοέλληνα εκφράζεται τέλεια στην ελληνική γκρίνια. Απομεινάρι της σκλαβιάς; Γνώρισμα των ταλαιπωρημένων λαών; Πάντως το καλύτερο που θα ακούσετε, είναι ένας βαθύς αναστεναγμός με νόημα και η φράση; «ε, ας τα λέμε καλά…».
Βαθιά μέσ’ την ψυχή του Έλληνα συζούν ο Χατζηαβάτης και ο Μεγαλέξανδρος. Η υπερβολή της κακομοιριάς και της λεβεντιάς. Η περηφάνια της ύβρης και η ύβρη της γκρίνιας. Μόνιμες και αρχαίες αιτίες δυστυχίας και δημιουργίας.
Η σχέση μας με τους αρχαίους είναι μία πηγή του εθνικού πλέγματος κατωτερότητας. Η άλλη είναι η σύγκριση στο χώρο και όχι στο χρόνο. Με τους σύγχρονους «ανεπτυγμένους». Με την «Ευρώπη».
Όταν ένας Έλληνας μιλάει για την Ευρώπη, αποκλείει αυτόματα την Ελλάδα. Όταν ένας ξένος μιλάει για την Ευρώπη, δεν διανοούμαστε ότι μπορεί να μη περιλαμβάνει και την Ελλάδα.
Γεγονός είναι πως -ό,τι και αν λέμε- δεν είμαστε Ευρωπαίοι. Νιώθουμε απ’ έξω. Και το χειρότερο είναι, που τόσο μας νοιάζει και μας καίει, όταν μας το λένε…
Είμαστε διαφορετικοί. Κι όμως προσπαθούμε με απόγνωση να ενταχθούμε κάπου. Γιατί άραγε αισθανόμαστε την μοναδικότητά μας σαν ελάττωμα; Γιατί ντρεπόμαστε γι’ αυτή; Άραγε επειδή δεν είμαστε αρκετά μεγάλοι ή δυνατοί, ώστε να κάνουμε την αδυναμία μας παντιέρα; Η μήπως επειδή δεν είμαστε αρκετά σίγουροι για τον εαυτό μας;
Αυτή η έλλειψη σιγουριάς, και όχι το μέγεθός της, μας έκανε πάντα να αναζητάμε προστάτες. Και άλλοι λαοί είναι μικροί, αλλά δεν κρέμονται από τους μεγάλους…(βλέπε Ισλανδούς)
Τελικά, ποίοι είμαστε; Οι ευρωπαίοι της ανατολής ή οι ανατολίτες της Ευρώπης; Οι αναπτυγμένοι του Νότου ή οι υποανάπτυκτοι του Βορρά; Οι κατ’ ευθείαν απόγονοι των Αχαιών ή η πανσπερμία της Βαβυλωνίας:
Είμαστε ένας λαός χωρίς πρόσωπο και χωρίς ταυτότητα. Όχι επειδή δεν έχουμε πρόσωπο, αλλά επειδή δεν τολμάμε να κοιταχτούμε στον καθρέπτη. Επειδή μας έκαναν να ντρεπόμαστε για το πραγματικό μας πρόσωπο. Τόσο που να φοβόμαστε να γνωρίσουμε τον εαυτό μας. Έτσι μάθαμε να παίζουμε διάφορους ρόλους: τον αρχαίο, τον Ευρωπαίο …
Σύμπτωμα ουσιαστικό της ελληνικής ψυχής η μυθοπλασία. Πλάθουμε μύθους για τον εαυτό μας. Και μετά είμαστε δυστυχισμένοι, γιατί φαινόμαστε κατώτεροι από τους μύθους, που εμείς πλάσαμε.
Μόνο που κι εδώ μας σώζει η μυθοπλασία μας. Μόλις, για κάποιο λόγο, πέσουν οι τύραννοι ή φύγουν οι ξένοι, πεταγόμαστε επάνω σαν τον Καραγκιόζη με τον Όφη και λέμε: εμείς τους διώξαμε!
Ποτέ οι νεοέλληνες δεν μπόρεσαν να αναλάβουν τις ευθύνες τους. Πάντα έφταιγε κάποιος τρίτος: ο αγγλικός δάκτυλος, η Ιντέλλιντζενς Σέρβις, το ΝΑΤΟ, η ΣΙΑ…(τελικά το ΚΚΕ αδικείται)
Ο Έλληνας δεν αισθάνεται άνετα μέσα στον κόσμο. Σαν συγγενής από την επαρχία, κάθεται στην άκρη της καρέκλας και κρύβει την έλλειψη σιγουριάς κάτω από την σοβαροφάνειά του.
Δεν θέλει αρετή και τόλμη μόνο η ελευθερία, θέλει κυρίως γνώση και κρίση και με αυτήν την παιδεία για ποιά γνώση και κρίση να μιλήσουμε.
Η Ελληνική Παιδεία είναι ένας μηχανισμός μαζικής βεβιασμένης τροφοδότησης γνώσεων, που τον κινούν αμόρφωτοι άμουσοι και υπαμειβόμενοι εκπαιδευτικοί.
Το πρόβλημα της Ελληνικής Παιδείας είναι πρόβλημα διδασκόντων. Μόνο προσωπικότητα μπορεί να διαμορφώσει προσωπικότητες. Θα Θυμάμαι πάντα τους καθηγητές που έτρεμαν όσους μαθητές είχαν μάθει να σκέπτονται.
Η αρχή στην οποία στηρίχθηκε η Ελληνική Παιδεία, ήταν κάτι χειρότερο από το μηδέν: Ο Ελληνοχριστιανικός πολιτισμός. Δύο αλληλογρονθοκοπούμενες έννοιες σε ένα επίθετο. Πόσο χαρακτηριστικό για την εσωτερική μας αντίφαση!
Άλλοι λαοί έχουν θρησκεία. Εμείς έχουμε παπάδες.
Η μόνη επαφή της ελληνικής Εκκλησίας με το πνεύμα τα τελευταία χρόνια, ήσαν οι αφορισμοί του Λασκαράτου και του Καζαντζάκη. Α και τα τελευταία μηνύματα αγάπης από τον Αμβρόσιο…
Τον αιώνα που πέρασε η ελληνική Εκκλησία υπηρέτησε, πιστά και αφοσιωμένα πολλούς κυρίους. Εκτός από τον Ένα.
Ενώ οι μισοί Έλληνες προσπαθούν να μεταμορφώσουν την Ελλάδα σε ξένη χώρα, οι άλλοι μισοί ξενιτεύονται.
Είμαστε μία από τις λίγες χώρες που έχει περισσότερους μετανάστες και πρόσφυγες από κατοίκους.
Οι Έλληνες πάντα θα γυρεύουν την πατρίδα τους σε άλλες πατρίδες και τις άλλες πατρίδες στην δική τους.
Όπου και να ταξιδέψω, η Ελλάδα με πληγώνει.
Κλείσε μέσα στην καρδιά σου την Ελλάδα και θα πάθεις έμφραγμα.
Χαιρετισμούς από την Βάδη
Κώστας
(Αγαπητέ Κώστα, ο Νίκος Γκάτσος έγραψε για τους Έλληνες “Δώστε μου μια ταυτότητα, να θυμηθώ ποιος είμαι”. Εγώ κουράστηκα να είμαι Έλληνας -πολύ κουραστικό- και έχω βρει την ησυχία μου, προσπαθώντας να γίνω άνθρωπος. Πάντως, το σημερινό πρόσωπο της Ελλάδας είναι απωθητικό. Με αγάπη το γράφω αυτό. Για να αλλάξει. Ο στίχος του Σεφέρη “Όπου και να ταξιδέψω η Ελλάδα με πληγώνει” δεν αναφέρεται στα ταξίδια των Ελλήνων σε άλλους τόπους. Αναφέρεται στα ταξίδια των Ελλήνων μέσα στην Ελλάδα και αυτό είναι ξεκάθαρο στη συνέχεια του ποιήματος. Το γράφω γιατί οι περισσότεροι που αναφέρουν αυτόν τον στίχο, δεν το ξέρουν αυτό. Πάντως, το καράβι που ταξιδεύει το λένε σίγουρα ΑΓΩΝΙΑ. Την νιώθω. Και δεν αφορά μόνο την Ελλάδα. Να είσαι καλά, Κώστα.)
Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου
Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net, αν θεωρείς πως καλό είναι να υπάρχουν στην Ελλάδα και κάποιες φωνές που δεν δουλεύουν για τον Μαρινάκη, τον Αλαφούζο, τον Σαββίδη και τα άλλα παιδιά, οπότε μπορεί να διαβάσεις ή να ακούσεις κάτι διαφορετικό από αυτό που συμφέρει τους ολιγάρχες. Οι τρόποι στήριξης εδώ.