Διαδρομές

Γειά σου πιτσιρίκο.
Η κάθε θεωρία οκονομική κοινωνική πολιτική ξεκινάει από μια άποψη που έχει ο πατέρας της για ένα θέμα ή τη ζωή την ίδια.

Είναι ένα παιχνίδι του μυαλού κάποιου ανθρώπου και -αφού υπάρχουν χιλιάδες εκατομμύρια ανθρώπων- χιλιάδες εκατομμύρια και τα νοητικά μονοπάτια.

Όμως, παίρνει σάρκα και οστά, που λένε, και γίνεται μοντέλο της κοινωνίας όταν αυτό συμφέρει τις ελίτ για να διευρύνουν το χάσμα υπέρ τους, κατά την οικονομική τους θέση, μαζί με όλα τα άλλα που πάνε με αυτό.

Η θεωρία των παιγνίων έχει σαν αφετηρία την ιδέα ότι οι άνθρωποι είναι εγωιστές, αποκομμένοι από την κοινωνία και ενεργούν με βάση την τελική επικράτηση έναντι των υπόλοιπων ανταγωνιστών.

Μια βολική θεωρία για τις ελίτ, όπου η απόκτηση όλο και περισσοτέρων οφελών με θεμιτά και αθέμιτα μέσα δικαιώνεται ηθικά, αν μπορεί να πει κανείς κάτι τέτοιο, και φυσικά αποτυπώνεται στα πολιτικά, νομικά, κοινωνικά πλαίσια τα οποία χρησιμεύουν για τους σκοπούς τους.

Ο Νας, μετά από όλα αυτά τα μαθηματικά και θεωρίες, διαφωτίστικε τελικά, καταλήγοντας ότι οι άνθρωποι δεν ενεργούν κατά κανόνα βάση αυτής της συνθήκης.

Οπότε, η θεωρία είναι απλώς μια ιδέα σε μια συγκεκριμένη στιγμή αλλά δεν είναι η απάντηση στην ερώτηση ποιοί είμαστε και τί θέλουμε.

Παρομοίως σκέπτομαι και για άλλες πολιτικοοικονομικοκοινωνικές θεωρίες, νεοφιλελευθερισμός, κενσιανισμός, μαρξισμός, φιλελευθερισμός, διαφωτισμός, δεσποτισμός και χίλιες άλλες ιδέες που εμφανίστηκαν και επικράτησαν ή όχι, ανάλογα με την χρησιμότητα τους στις ελίτ.

Διαχρονικά δηλαδή, οι ελίτ ρυθμίζουν ακόμα και ποιές ιδέες θα βρουν το δρόμο τους προς την επιφάνεια του κοινωνικοπολιτικού στερεώματος.

Και ο Καστοριάδης σωστά παρατηρεί ότι και ο Μαρξισμός είναι μια μορφή καπιταλισμού, αφού στοχεύει για την ανάπτυξη.

Ανάπτυξη με την επικρατούσα οικονομική έννοια του όρου. Σε ένα πλανήτη που έχει τα όρια του από τη φύση του.

Και τι μένει λοιπόν για να επιτευχθεί η πολυπόθητη “ανάπτυξη” σε κόσμο με όρια τα οποία είναι πιο ορατά από ποτέ;

Η καταστροφή και η αναδημιουργία.

Όπως είπε ο Ηράκλειτος ότι ο πόλεμος είναι ο πατέρας όλων, αφού, μέσω της καταστροφής, επιτρέπει την αναδημιουργία.

Σωστό, αν παραδεχτεί κανείς ότι όλα τα ζωντανά πράγματα και οι άνθρωποι μαζί είναι αναπόαπαστο μέρος της ύλης και σαν αυτήν καταστρέφονται μόνο για να επιστρέψουν κάπου και κάποτε με άλλη μορφή.

Δεν ξέρω αν μπορούμε να τιμήσουμε σαν ανθρωπότητα την πρόταση αυτή, δηλαδή ότι είμαστε αναπόσπαστο μέρος της ύλης.

Υπάρχουν πολλά που μας κάνει να διαφέρουμε από αυτή. Τα συναισθήματα κυρίως. Η αβεβαιότητα που μας διακατέχει και η επιμονή να θέτουμε ερωτήματα.

Ο Θορώ πολύ ξεκάθαρα το θέτει, λέγοντας ότι, ότι και να την ρωτάμε εμείς οι θνητοί, η φύση δεν θέτει ερωτήματα ούτε και δίνει απαντήσεις.

Έχει, συνεχίζει, πάρει την απόφασή της εδώ και πολύ καιρό.

Και από ό,τι παρατηρώ, εμείς σαν ανθρωπότητα δεν έχουμε πάρει καμία απόφαση, συνεχίζουμε διαρκώς να ρωτάμε δίνοντας απαντήσεις κάθε λίγο και λιγάκι μόνο για να διαπιστώσουμε ότι αυτά που απαντάμε καταπέφτουν πριν προλάβει να περάσει πολύς καιρός.

Σκέφτομαι ότι στο τέλος ίσως τίποτα να μην έχει σημασία, αφού και η σημασία ίσως να μην έχει σημασία και όλα είναι έτσι όπως είναι χωρίς κανένα σκοπό και λόγο.

Μπορεί να έχω και άδικο μου φωνάζει ο εαυτός μου, θυμίζοντάς μου αυτά που έχω κάνει και γιατί τα έκανα και αυτά που θέλω να γίνουν και γιατί θέλω να γίνουν, αν γίνουν.

Καθησυχάζω τον εαυτό μου πάλι και λέω ότι η άγνοιά μου τελικά θα με οδηγήσει εκεί που νομίζω ότι θέλω πάω γιατί κατά την διάρκεια της διαδρομής όλα είναι ρευστά και μεταβλητά και οδηγός πάνω στον οποίο να βασιστεί κανείς δεν υπάρχει, εκτός ίσως από την άγνοια.

Πού ξέρεις, μπορεί καμιά φορά να τρακάρουμε ο ένας τον άλλον μέσα σε ένα παρθένο δάσος, και να αναρωτηθούμε μεταξύ μας αν υπάρχει διαδρομή που ακολουθούμε.

Λες και θα μπορούσε να είχε σημασία μια τέτοια σκέψη.

Νίκος Μ.

(Αγαπητέ Νίκο, πράγματι, τι σημασία έχει; Αλλά τελικά μπορεί και να έχει σημασία, γιατί την επόμενη στιγμή συμβαίνει ξαφνικά κάτι μαγικό. Και νιώθεις όμορφα που το ζεις. Και κάνουν πάρτι τα συναισθήματα. Και χτυπάει το τηλέφωνο μέσα στη νύχτα και έχει πεθάνει η μητέρα δυο αγαπημένων σου φίλων, και είσαι μακριά, και βάζεις τα κλάματα, και δεν μπορείς να κλείσεις μάτι, και το επόμενο πρωί έχει ένα λαμπερό ήλιο και βλέπεις στην παραλία μια μητέρα να θηλάζει το μωρό της σε κοινή θέα και ανακουφίζεσαι γιατί νιώθεις τη φύση των πραγμάτων, και μετά θυμάσαι πως η θάλασσα στην οποία θα μπεις έχει πια στα σπλάχνα της νεκρά μωρά και ξαφνικά δεν θέλεις να μπεις σε αυτή την θάλασσα, και το λες στη φίλη σου και σου λέει πως αυτό που πρέπει να κάνουμε εμείς πριν μπούμε σε αυτή την θάλασσα είναι να προσευχηθούμε για αυτά τα μωρά, και μετά σκέφτεσαι πως θα μπορούσες να τρελαθείς αλλά μπορείς και να τα αγαπάς όλα αυτά -τα όμορφα και τα άσχημα- γιατί η ζωή έχει νόημα, τελικά, αλλά δεν ξέρουμε ποιο είναι. Σταματάω το παραλήρημα γιατί μπορεί να σου γράψω όλη μου τη ζωή. Να είσαι καλά, Νίκο.)

Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου

Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net, αν θεωρείς πως καλό είναι να υπάρχουν στην Ελλάδα και κάποιες φωνές που δεν δουλεύουν για τον Μαρινάκη, τον Αλαφούζο, τον Σαββίδη και τα άλλα παιδιά, οπότε μπορεί να διαβάσεις ή να ακούσεις κάτι διαφορετικό από αυτό που συμφέρει τους ολιγάρχες. Οι τρόποι στήριξης εδώ.