Το πώς ζεις και όχι το πού ζεις μετράει περισσότερο
Πολύ στενάχωρη, φίλε μου Πιτσιρίκο, η ξενιτιά. Το βλέπω στα γράμματα των συνοδοιπόρων. Και πίκρα μαζί. Και ελπίδα. Πάντα όμως έτσι ήτανε, πάντα έτσι θα είναι.
Δεν είναι ποτέ εύκολο να αφήνεις πίσω τις εικόνες και τις παραστάσεις που καθόρισαν το περίγραμμα του εαυτού σου και να φεύγεις για κάπου αλλού, σχεδόν γυμνός κι ευάλωτος όσο περίπου αισθανόσουν όταν ήσουν ένα μικρό παιδί που μόλις αντίκριζε τον κόσμο.
Ξαναγεννιέσαι στην Εσπερία, μόνο που δεν είναι ο καιρός σου να ξαναγεννηθείς.
Συμβαίνει με το ζόρι, Sex χωρίς συναίνεση.
Ένας ιδιότυπος βιασμός που ξεκίνησε από ένα χαμόγελο σε ένα μπαρ, ένα βράδυ που είχες ξεμείνει από λεφτά, που είχες χρεοκοπήσει με τον δικό σου τρόπο.
Προσγειώνεσαι λοιπόν σε μια ολότελα άβολη νέα πραγματικότητα, ένας, ενήλικας που φοράει pampers και μπουσουλάει στα τέσσερα μέσα σε δωμάτια σκοτεινά και ξένα, βγάζοντας πού και πού άναρθρες κραυγές έκπληξης, θαυμασμού ή φόβου.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα –όπως το βλέπω εγώ τουλάχιστον– είναι η γλώσσα.
Χρόνια μετά κι ακόμα αισθάνομαι την αναπηρία αυτή στον ξένο τόπο, αφού ποτέ δεν θα μπορέσω να εκφράσω τις σκέψεις και τα συναισθήματά μου, με την ίδια ευχέρεια και πληρότητα που το κάνω στην μητρική μου γλώσσα.
Διαρκώς έχω την αίσθηση ότι θα μπορούσα να τα καταφέρω καλύτερα, να επικοινωνήσω ουσιαστικότερα και να επηρεάσω περισσότερο αποφάσεις και πολιτικές, αν δεν είχα αυτή την «λειτουργική αναπηρία».
Ο καιρός και οι διαφορετικές νοοτροπίες ενοχλούν πάντα, μα χρόνο με τον χρόνο όλο και λιγότερο.
Κατά τα άλλα, ισχύει πάντα και παντού πως έχει λιγότερη σημασία το πού βρίσκεσαι από το τι πράττεις και το πώς ζεις.
Τα παιδιά μας -και ακόμα περισσότερο τα παιδιά των παιδιών μας- δεν θα έχουν τα δικά μας προβλήματα προσαρμογής, δεν θα τους φταίει πιθανότατα ούτε ο καιρός ούτε οι ξένοι άνθρωποι.
Το δικό τους περίγραμμα του εαυτού δεν θα έχει χρώμα γαλάζιο σε άσπρο φόντο.4
Η Ελλάδα δεν θα γίνει ποτέ η σκληρή και άκαρδη μάνα που σε πουλά στις αγορές του κόσμου και σε σπρώχνει στον χαμό.
Δεν θα είναι ποτέ η μάνα που μισείς και αγαπάς παράφορα, αλλά μια μακρινή αγαπημένη και γλυκιά θεία, η θεία των καλοκαιρινών σου διακοπών.
Ίσως, βέβαια, να είναι καλύτερα έτσι για αυτά (τα παιδιά).
Το τραγικό για τα παιδιά μας -και η ντροπή για το κράτος μας- είναι πως δεν θα μπορέσουν ποτέ να μάθουν την γλώσσα μας, αφού σχολεία πια για τον απόδημο ελληνισμό δεν υπάρχουν.
Το γνώρισα αυτό καλά στο Ηνωμένο Βασίλειο, και σήμερα νιώθω ευγνωμοσύνη για τους ανθρώπους εκείνους που φροντίζουν –χωρίς καμία κρατική υποστήριξη– να λειτουργεί ένα σχολείο στην Βασιλεία, όπου μένει η κόρη μου.
Χρειάζεται, πάντως, χρόνος για να συνειδητοποιήσεις τις αντοχές σου και να σκιαγραφήσεις τις ανάγκες και τις αληθινές σου προτεραιότητες.
Αλλάζουν πολλά, όταν αντιλαμβάνεσαι ότι δεν υπάρχει πια καμία σωτηρία για να περιμένεις, ούτε η ιδανική ζωή για να ζήσεις.
Εκείνο που πρέπει να αποφασίσεις είναι το πού οι δυσκολίες αντιμετωπίζονται ευκολότερα και οι δυσάρεστες καταστάσεις καταπίνονται πιο εύκολα.
Μπορεί αυτός ο τόπος να είναι η Εσπερία, μπορεί και η Ελλάδα.
Σημασία, όμως, έχει να δώσεις στον εαυτό σου τον χρόνο (και τις εμπειρίες) για να αποφασίσει.
Αν επιστρέψεις γρήγορα εκεί από όπου έφυγες σαν κυνηγημένος, θα ξαναφύγεις πάλι. Είναι σχεδόν βέβαιο αυτό.
Θα μπορούσες, βέβαια, να επιλέξεις μια ζωή εντελώς διαφορετική από αυτήν που κάνεις, θα έπρεπε όμως να μείνεις για πάντα πιτσιρίκος.
Όμως Πιτσιρίκος γεννιέσαι, δεν γίνεσαι.
Κι αν γίνεσαι, δεν γίνεσαι στα 50 σου.
Αλλάζεις ζωή και τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζεις τα πράγματα αρκετά νωρίτερα.
Άσε που κι αυτό δεν είναι καθόλου μα καθόλου εύκολο, ούτε συνηθισμένο.
Χρειάζεσαι πιθανότατα την ικανότητα να λες τα σωστά «ναι» και τα σωστά «όχι» στην ζωή σου, με ιδιαίτερη έμφαση στα τελευταία.
Πόσοι μπορούν να το κάνουν αυτό και πόσοι αλήθεια το κάνουν;
Λίγοι, πολύ λίγοι. Κι εγώ τους βγάζω πάντα το καπέλο.
Όσο για τα υπόλοιπα, φαίνεται πως ξαναρχίζει η φουρτούνα στην ΕΕ, όμως η καπετάνισσα Άνγκελα μοιάζει να κρατά γερά το τιμόνι στα χέρια της.
Το πραξικόπημα –κατά παραγγελία του Βερολίνου και των Βρυξελλών– του προέδρου της Ιταλικής Δημοκρατίας, φαίνεται πως πέτυχε τον σκοπό του και ο συνασπισμός των «αντισυστημικών» κομμάτων (φασιστικών και κρυφο-ακροδεξιών στις πολιτικές τους τοποθετήσεις και ιδιαίτερα όσο αφορά την μεταναστευτική πολιτική και την φορολογία) έκαναν ήδη την πρώτη τους κωλοτούμπα, αποδεχόμενα την αλλαγή του αρχικά προτεινόμενου από αυτά υπουργού των Οικονομικών από κάποιον άλλο αρεστό στις Βρυξέλλες.
Η κατάντια δυστυχώς της αριστεράς σε πανευρωπαϊκό επίπεδο είναι τέτοια, που πολλοί «αριστεροί» προσδοκούν την ανατροπή του πολιτικού σκηνικού από ένα φασιστικό κόμμα –την Λέγκα του Βορρά– με νεοφιλελεύθερο οικονομικό πρόγραμμα, που ήταν ο βασικός εταίρος των «επιτυχημένων» κυβερνήσεων του Μπερλουσκόνι στο όχι και τόσο μακρινό παρελθόν.
Στην Ισπανία, η καταδίκη του κόμματος του Ραχόι για την εμπλοκή του σε μεγάλα οικονομικά σκάνδαλα, οδηγεί την χώρα σε πρόωρες εκλογές, στις οποίες την πρώτη θέση θα ξανακαταλάβει κατά πάσα πιθανότητα ο Ραχόι.
Ούτε εκεί Podemos!
Την καλύτερη δουλειά την κάνει ο φίλος μας ο Πιτσιρίκος, που προστατεύει τα νησιά μας από τους Τούρκους μέσα στην ζέστη του καλοκαιριού.
Επισυνάπτω την φωτογραφία του ουρανού που μου έστειλε από το νησί στο οποίο βρίσκεται μαζί με εκείνη τράβηξα σήμερα εγώ από την νότια Αγγλία.
Η εικόνα τα λέει όλα από μόνη της.
Επιπλέον, ο Πιτσιρίκος έχει κάνει κάτι εκπληκτικό και μοναδικό.
Έχει δώσει βήμα σε όλους εμάς που δεν υπήρχαμε παρά μονάχα ως αριθμοί στην στήλη «αυτοί που έφυγαν».
Διαβάζω ιστορίες που δεν είναι απλά μονάχα προσωπικές καταθέσεις ψυχής αλλά και μια βάση για την ερμηνεία ενός κοινωνικού φαινομένου, μιας κοινωνικής καταστροφής, που θα καθορίσει το μέλλον της Ελλάδας με τρόπο που μονάχα η Μικρασιατική Kαταστροφή το έχει κάνει στο παρελθόν.
Το ίδιο διάστημα που 700.000 Έλληνες αναχώρησαν για το εξωτερικό, άλλοι τόσοι περίπου πρόσφυγες και οικονομικοί μετανάστες έφτασαν στην χώρα μας.
Κάπως έτσι διατηρήθηκε άλλωστε ο συνολικός πληθυσμός περίπου σταθερός.
Θα ήθελα πολύ να διαβάσω και τις ιστορίες αυτών των ανθρώπων.
Υπάρχει η ίδια θλίψη, η ίδια προσμονή, η ίδια ελπίδα και ο ίδια νοσταλγία στο βλέμμα και στην ψυχή κάθε μετανάστη, από όποια χώρα κι αν προέρχεται.
Δεν θα ξεχάσω ποτέ τα λόγια ενός Ινδού ειδικευόμενου που είχα στην Βρετανία, όταν μου περιέγραφε το πόσο όμορφος ήταν ο τόπος στον οποίο γεννήθηκε, το Χαϊνταραμπαντ.
Ακόμα περισσότερο όταν γνώριζα καλά το πόσο μολυσμένη είναι αυτή η πόλη και πόσο δύσκολη είναι η καθημερινότητα εκεί για την συντριπτική πλειοψηφία του πληθυσμού.
Ο τόπος που γεννήθηκε είναι πάντοτε ο παράδεισος πάνω στην γη, ιδίως αν ζεις μακριά από αυτόν, ακόμα κι αν η μυρωδιά του βόθρου τσακίζει τα ρουθούνια εκείνου που ζει ακόμα εκεί και είναι εκ των πραγμάτων υποχρεωμένος να το ανέχεται.
Φιλιά πολλά από την Εσπερία. Πιτσιρίκο, την αγάπη και την ευγνωμοσύνη μου για άλλη μια φορά.
Ηλίας
(Φίλε Ηλία, πάντα στη ζωή με ενοχλεί το ότι φεύγουν οι άνθρωποι και ξεχνιούνται αμέσως. Σαν να μην υπήρξαν ποτέ. Δεν με ενοχλεί μόνο, μου μαυρίζει τα σπλάχνα. Αυτό δεν ισχύει μόνο για τους ανθρώπους που πεθαίνουν -και διαπιστώνεις πως σχεδόν όλοι πια συμπεριφέρονται σαν να μην έζησαν ποτέ αυτοί οι άνθρωποι- αλλά και για τους ανθρώπους που έφυγαν από την Ελλάδα. “Το να φεύγεις είναι λίγο σαν να πεθαίνεις” λένε οι Γάλλοι. Ηλία, αν δεν ήταν το μπλογκ και οι αναγνώστες, μάλλον δεν θα ήμουν ούτε εγώ στην Ελλάδα σήμερα. Ή, αν θα ήμουν, θα δούλευα σε ένα ΜΜΕ ολιγάρχη και θα ήμουν ένας πολύ δυστυχισμένος άνθρωπος. Θα ήμουν ένας άνθρωπος που άλλα θα πίστευε και άλλα θα έκανε. Οπότε, χρωστάω σε πολλούς ανθρώπους. Κάποιος έπρεπε να δώσει το βήμα για να ακουστούν και οι φωνές των χιλιάδων ανθρώπων που έφυγαν -άνθρωποι έφυγαν, όχι αριθμοί-, οπότε, αφού δεν το έκανε κάποιος άλλος, το έκανα εγώ. Αγαπάω την Ελλάδα -την δική μου Ελλάδα, και με τον δικό μου τρόπο- και αυτό συμπεριλαμβάνει και τους ανθρώπους της Ελλάδας· κι ας γράφω πικρά λόγια πολλές φορές. Πρέπει να αγαπάς, για να γίνεσαι πικρός. Ηλία, ειλικρινά δεν περίμενα ότι θα γράψουν τόσοι άνθρωποι. Σκεφτόμουν πως, αν εγώ είχα φύγει, δεν θα έγραφα κείμενο, για να μην το …γρουσουζέψω και να επιστρέψω στην Ελλάδα. Δηλαδή, θα έκανα πως δεν έχω φύγει. Πως είναι κάτι προσωρινό, κάτι που έτυχε, κάτι που θα περάσει. Ηλία, δεν μπορούμε να εκφράσουμε όλες τις σκέψεις μας και τα συναισθήματά μας με λέξεις. Απλά, δεν έχουμε άλλο τρόπο. Στα κείμενα των φίλων που έγραψαν, νιώθω και πέρα από τις λέξεις. Κι αυτό που νιώθω, δεν περιγράφεται με λέξεις. Πάντως, έχει να κάνει με αυτό που είναι ο άνθρωπος. Ο άνθρωπος είναι σπουδαίο πράγμα. Ηλία, αρνούμαι ότι εκδιώχτηκαν, ουσιαστικά, χιλιάδες άνθρωποι από την πατρίδα τους, και εμείς θα κάνουμε πως δεν έγινε και τίποτα. Όχι, έγινε. Αν κρύψαμε για δεκαετίες όλα τα προβλήματα της χώρας κάτω από το χαλί, δεν θα κάνουμε το ίδιο και με τους ανθρώπους. Να είσαι καλά, Ηλία. Την αγάπη μου. Και την ευγνωμοσύνη μου.)
Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου
Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net, αν θεωρείς πως καλό είναι να υπάρχουν στην Ελλάδα και κάποιες φωνές που δεν δουλεύουν για τον Μαρινάκη, τον Αλαφούζο, τον Σαββίδη και τα άλλα παιδιά, οπότε μπορεί να διαβάσεις ή να ακούσεις κάτι διαφορετικό από αυτό που συμφέρει τους ολιγάρχες. Οι τρόποι στήριξης εδώ.