Από το Mea Culpa του Ανδρέα στην ειλικρινή συγγνώμη του Μητσοτάκη και στα apologies του Johnson

(Γεια σου, πιτσιρίκο)
Όταν ο Ανδρέας Παπανδρέου έλεγε το περίφημο Mea Culpa το 1988, μέσα στην Βουλή για την πολιτική που ακολουθήσε για το Κυπριακό και τα ελληνοτουρκικά στο Νταβός, ελλείψει ίντερνετ εμείς της πρακτικής κατεύθυνσης στραφήκαμε στους θεωρητικούς για να μάθουμε τι σήμαινε το Mea Culpa.

Παράξενη αίσθηση, μια και δεν είχαμε συνηθίσει να ακούμε τους πολίτικους μας και ειδικά τους πολιτικούς αρχηγούς να παραδέχονται “λάθη”.

Ακολουθήσαν κι άλλες συγγνώμες που ακούγονταν πάντα σαν διαγγέλματα ή κατηγορίες.

Συγγνώμες δεν έχουμε βέβαια ακόμα ακούσει για τα σκάνδαλα και τις ρεμούλες που μας έφεραν στην φτωχοποίηση και την τωρινή πλήρη υποταγή.

Τα τελευταία χρόνια, περιέργως, το συγγνώμη ή το apology το ακούμε όλο και πιο συχνά.

Συγγνώμη από τον Κώστα Μπακαγιάννη για όταν μαζεύτηκαν να γιορτάσουν τα εγκαίνια της νέας πλατείας της Ομόνοιας. Συγγνώμη από τον Κυριάκο για την “στιγμή ανεμελιάς”. Συγγνώμη για το κορονοπάρτι στην Ικαρία.

“I am terribly sorry, I get it, I will fix it” είπε και ο κλόουν που έχουν για πρωθυπουργό στο Ηνωμένο Βασίλειο , για τα κορονοπάρτι στην Downing Street, την επίσημη πρωθυπουργική κατοικία.

Το ίδιο είχε πει και τον περασμένο Νοέμβρη ότι ήταν “απόλυτο λάθος” να προσπαθήσει να αλλάξει τους κανόνες επιβολής κυρώσεων για να υπερασπιστεί τον Όουεν Πάτερσον ο οποίος κατηγορήθηκε ότι άσκησε επανειλημμένως πιέσεις σε υπουργούς σε όφελος δύο εταιρειών για τις οποίες ενεργούσε σύμβουλος, με το αζημίωτο.

Στην Guardian βρήκα ένα πολύ ωραίο άρθρο από το 2018, αλλά εσαεί επίκαιρο για τα συγγνώμη του Τζόνσον: All apologies: the many times Boris Johnson has been told to say sorry.

Το 1998 και ο Κλίντον ζητάει συγνώμη που δεν “έκανε πολλά” για την αποφυγή της γενοκτονίας στην Ρουάντα. Και το 2021, o Μπάιντεν ζητάει συγγνώμη στην Γλασκόβη στην διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή, για το ότι ο Τραμπ έβγαλε τις ΗΠΑ από την Συμφωνία του Παρισιού.

Δεν μας εξέπληξε ότι οι Κινέζοι γέλασαν και προέβλεψαν ότι ο Τραμπ σαν ξανα-εκλεγμένος πρόεδρος το 2024 θα ζητάει συΓγνώμη για τον Μπάιντεν σε κάποια άλλη διάσκεψη.

Μας πήραν χαμπάρι και μας δουλεύουν.

Εμείς το έχουμε, όμως, πάρει χαμπάρι ότι αυτές οι συγγνώμες , κατασκευασμένες αριστουργηματικά στα γραφεία των image makers έχουν σκοπό το να ρίξουν στάχτη στα μάτια και μόνο. Αυτή η καινούρια τάση να θέλουν να φανεί ότι έτσι εξανθρωπίζουν τους πολιτικούς μας έχει μόνο σκοπό πάλι τον εμπαιγμό του πολίτη.

Μια ειλικρινής συγγνώμη θα πρέπει να είναι αυτό που δηλώνεται, ειλικρινής. Στην πράξη σημαίνει ότι παίρνεις την ευθύνη. Είτε παραιτείσαι όταν το λάθος έχει βλάψει ανεπανόρθωτα την χώρα σου ή παίρνεις τα κεφάλια εκείνων που είχαν ευθύνη να διεκπεραιώσουν την δουλειά και απέτυχαν.

Και η στάση του σώματος όταν ζητάς ειλικρινή συγγνώμη έχει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά. Οι ώμοι είναι κατεβασμένοι, συνήθως κοκκινίζεις και ο τόνος της φωνής είναι χαμηλός. Χιλιάδες σκέψεις στο μυαλό γυρίζουν δεν ξέρεις τι λόγια να χρησιμοποιήσεις, φαίνεσαι και είσαι χαμένος. Πολλές φορές παρακαλάς για συγχώρεση.

Ουδεμία σχέση με την στάση του κορδωμένου κόκορα έξω από τα μέτρα της καθημερινής συμπεριφοράς που βλέπουμε, για τα apologies παγκοσμίως.

Και ναι τα λάθη είναι ανθρώπινα ειδικά όταν προέρχονται από μονάδες, από ανθρώπους που ενεργούν μόνοι τους και δεν έχουν τα κατάλληλα εργαλεία και γνώση την δεδομένη στιγμή της δράσης.

Τα λάθη είναι ανθρώπινα ακόμα και όταν ομάδες ανθρώπων παρασύρονται και κάτω από λάθος πληροφορίες οδηγούνται σε λάθος ενέργειες.

Τα συγγνώμη των πολιτικών που με περίσσεια αλαζονεία μέσα από τις οθόνες μας αναίσχυντα πετάνε, έχουν σκοπό όχι να αποδείξουν ότι τα λάθη είναι ανθρώπινα, αλλά να μας δείξουν ότι ακόμα και την ώρα που αυτοί κάνουν λάθη εμείς πρέπει να τους θωρούμε με θαυμασμό.

Συγγνώμες που απευθύνονται στην πολιτική πελατεία, για να γίνονται κουβέντες του καφενείου.

Δεν θα πω αυτό που είπε το άλλο φρούτο του πολιτικού μας μπαξέ ο Τσίπρας στον Μητσοτάκη στην Βουλή ότι “από τότε που βγήκε η συγγνώμη χάθηκε το φιλότιμο”.

Θα πω αυτό που έλεγε η γιαγιά μου σουφρώνοντάς το στόμα σε μια έκφραση αηδίας: : “εμακρύναν οι ποδιές και κρυφτήκαν οι πομπές” …

Κατερίνα Μ.

(Αγαπητή Κατερίνα, κάποιες άλλες γιαγιάδες έλεγαν πως “η συγγνώμη είναι το δεύτερο χέσιμο”. Δεν καταλαβαίνω τι σημαίνει η συγγνώμη των πολιτικών, όταν οι αποφάσεις τους έχουν θύματα ανθρώπινες ζωές. Ας αφήσουμε την Ελλάδα, που είναι ένα θλιβερό προτεκτοράτο, και χρεοκόπησε χωρίς κανένας πολιτικός να οδηγηθεί στην Δικαιοσύνη, χωρίς καν κάποιος πολιτικός να ζητήσει συγγνώμη. Το 2016, ο Τόνι Μπλερ ζήτησε συγγνώμη για τον πόλεμο στο Ιράκ το 2003. Τι σημαίνει αυτό; Ο Μπλερ οδήγησε την Βρετανία στον πόλεμο, χρησιμοποιώντας ψεύτικα επιχειρήματα και πλαστά στοιχεία. Και οι νεκροί στον πόλεμο του Ιράκ ξεπερνούν το ένα εκατομμύριο ανθρώπους· ανάμεσά τους και χιλιάδες άμαχοι. Αυτό καλύπτεται με μια συγγνώμη; Τότε, να ισχύει για όλους τους δολοφόνους. Να καθαρίζουν όλοι με μια συγγνώμη. Ο Τόνι Μπλερ έπρεπε να βρίσκεται στη φυλακή χρόνια τώρα, αλλά ούτε στο δικαστήριο δεν πήγε. Φυσικά, ευθύνες έχουν και οι Βρετανοί πολίτες που έκαναν ξανά πρωθυπουργό τον Μπλερ μετά τον πόλεμο του Ιράκ, και έβαψαν και τα δικά τους χέρια με αίμα. Κατερίνα, για εμένα το πρόβλημα δεν είναι οι πολιτικοί αλλά οι πολίτες, που νομίζουν πως είναι αθώοι για τις επιλογές τους. Δεν είναι. Δεν είμαστε αθώοι. Να είσαι καλά. Την αγάπη μου.)

Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου

Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net, αν θεωρείς πως καλό είναι να υπάρχουν στην Ελλάδα και κάποιες φωνές που δεν δουλεύουν για τον Μαρινάκη, τον Αλαφούζο, τον Σαββίδη και τα άλλα παιδιά, οπότε μπορεί να διαβάσεις ή να ακούσεις κάτι διαφορετικό από αυτό που συμφέρει τους ολιγάρχες. Οι τρόποι στήριξης εδώ.