Έτσι, δουλειά δεν γίνεται

Γεια σου πιτσιρίκο.
Όσο γνωρίζει κανείς ανθρώπους ακόμη και από διαφορετικές, ας το πούμε, αφετηρίες, συνειδητοποιεί ότι μέσα στη διαφορετικότητά τους, όλοι μοιράζονται κάποια, όχι πρωτογενή, αλλά επίκτητα χαρακτηριστικά.

Εξηγούμαι: Η κοινωνία είναι ένα ετερόκλητο μίγμα από τελείως διαφορετικούς ανθρώπους των οποίων η διαφορετικότητα έγκειται στο ότι κοιτάει ο καθένας το δικό του προσωπικό συμφέρον. Συμφέρον το οποίο μεταφράζεται σε χρήματα, σε περιουσία, σε μετρήσιμες ποσότητες. Υπό μία έννοια, κάθε έκφανση της κοινωνικής ζωής μεταφράζεται σε μία σύμβαση μεταξύ εμπλεκόμενων μερών. Η διαφορετικότητα είναι ψεύτικη, είναι ένα μασκάρεμα.

Όλοι αυτοί οι τελείως διαφορετικοί άνθρωποι εντάσσονται μέσα σε ένα αφόρητο πλαίσιο ρουτίνας, κάνοντας όμοια πράγματα ο ένας με τον άλλον, ενώ παράλληλα βαυκαλίζονται από ψευδαισθήσεις υπεροχής έναντι των άλλων. «Η στάση ζωής μου υπερέχει έναντι των άλλων. Η ιδεολογία μου υπερέχει έναντι των άλλων. Η πατρίδα μου υπερέχει έναντι των άλλων. Είμαι πιο έξυπνος από τους άλλους». Χίλια δυο κι άλλα τόσα αντίστοιχα. Δεν θα ακούσεις φυσικά κάποιον να πει ότι είναι πιο διαβασμένος από τους άλλους γιατί ένας διαβασμένος άνθρωπος δεν θα πει ποτέ κάτι τέτοιο.

Όλοι έχουν κάποιον λόγο να θεωρούν τον εαυτό τους ότι υπερέχει γι’ αυτό και ακούς συχνά: «Κοίτα ρε το ζώο – Φάε ένα μ@λάκα – Ο κόσμος είναι ηλίθιος» και άλλα τέτοια. Αυτά τα λένε όλοι, πραγματικά τα λένε όλοι και λέγοντάς τα κάποιος θεωρεί ότι τοποθετεί αυτόματα τον εαυτό του εκτός του μαντριού των υπόλοιπων ηλιθίων ενώ στ’ αλήθεια και αυτός περιφέρεται μέσα στο ίδιο μαντρί.

Για να ευτυχήσει και ν’ αναπτυχθεί αυτό που λέμε λαϊκό κίνημα, δηλαδή να συστρατευθεί ο κόσμος ενάντια στην αδικία, ενάντια στην κοροϊδία, θα πρέπει πρώτα ν’ αποκτήσουμε μία υγιή κουλτούρα, η οποία, επί του παρόντος, δεν υφίσταται ούτε καν στο συλλογικό μας φαντασιακό. Εμείς οι Γραικοί έχουμε σημαία μας την πονηριά, κοιτάμε να βολευτούμε, να βολέψει το παιδί μας ο βουλευτής και όλα τα εκλογικεύουμε, πάντα υπάρχει μία δικαιολογία. Ακόμη και σε φούρνο να πας δουλέψεις, πρέπει κάποιος να πει μια κουβέντα σε κάποιον. Στις εταιρείες ενοικιάσεως προσωπικού που αλωνίζουν, γίνεται χαμός με τα βύσματα. Βάζεις βύσμα για να παίρνεις ένα χιλιαρικάκι ή ακόμη και τον βασικό μισθό.

Πρώτα πρώτα πρέπει να γίνουμε άνθρωποι, δηλαδή να αντιλαμβανόμαστε τους εαυτούς μας ως ενεργά τμήματα ενός ευμετάβλητου συνόλου. Αυτό όμως δεν επιβάλλεται, κατακτιέται σιγά σιγά ως προϊόν διαρκών αιτημάτων μία κοινωνίας που βρίσκεται σε κίνηση και όχι σε αποβλάκωση.

Στο παρελθόν υπήρχαν τέτοια στοιχεία, έντονα στοιχεία μίας απαίτησης, πατριωτικής θα έλεγα απαίτησης για μία κοινωνία πιο δίκαιη, που δεν θεωρεί αυτονόητο ότι πρέπει να υπάρχουν ντε και καλά φτωχοί και πλούσιοι, που δεν θεωρεί ότι είναι φυσιολογικό να υπάρχουν φτωχοί για να υπάρχουν και πλούσιοι. Όμως όλα αυτά τα οράματα και όλοι αυτοί οι αγώνες καταποντίστηκαν όταν έλιωσαν το ΕΑΜ, συνετρίβησαν στον εμφύλιο όπως και στα χρόνια μετά τον εμφύλιο. Και μετά ήρθε η δεκαετία του ’80, κι έπειτα η πτώση του σιδηρού παραπετάσματος.

Ας μην το πάω, όμως, μακριά. Πέρα από τις παγκόσμιες γεωπολιτικές συνθήκες, οι αποσκευές που κουβαλάει αυτή η χώρα στην πλάτη της όχι μόνο δεν είναι λίγες, αλλά ίσως είναι και ασήκωτες. Μάλλον η Ελλάδα είναι ένα failed state, δεν κατάφερε ούτε αστικό κράτος να γίνει, ένα προτεκτοράτο ήταν πάντα και οι Γραικοί που το κατοικούν δεν αξίζουν αυτό το οικόπεδο. Με καπιταλιστικούς όρους, το οικόπεδο αυτό είναι πολύ ακριβό για να το αφήσουν να μαγαρίζεται από luben μικροαστούς. Όποιος αντέξει, με αυτά που του δίνονται (επιδόματα). Άεργοι, αργόσχολοι με λίγη περιουσία να ξεζουμίζουν τον κόσμο με πανάκριβα ενοίκια. Αποχαυνωμένοι να ψάχνουμε για μεροκάματα και «μαύρες» δουλίτσες εδώ κι εκεί. Δουλεμπόριο στον τουρισμό και όταν δεν υπάρχει αρκετό προσωπικό για να αλλάζει τα σεντόνια στους τουρίστες, δεν πειράζει, υπάρχουν και οι εργασιακές εφεδρείες.

Χωρίς παιδεία, χωρίς διάβασμα, δουλειά δεν γίνεται, πιτσιρίκο. Δεν αποκτάς κουλτούρα. Ο Karel Kosik στο βιβλίο «Η κρίση της νεωτερικότητας» γράφει: «Η κουλτούρα δεν είναι πλέον πανταχού παρόν στοιχείο της πραγματικής ζωής, της παραχωρήθηκε εντούτοις μία ιδιαίτερη θέση. Μαζί με τη φύση μετεβλήθη σε προστατευμένη περιοχή, η οποία ναι μεν προστατεύεται, αλλά στην καθημερινή ζωή του ανθρώπου έχει χάσει τη δύναμη της αναμόρφωσης και της έμπνευσης».

Επιπροσθέτως, μέσα σε συνθήκες ακραίου νεοφιλελευθερισμού, που δεν είναι τίποτα περισσότερο από έναν καπιταλισμό του πλιάτσικου (βλέπε κόκκινα δάνεια), δεν νομίζω ότι θα δούμε προκοπή και δεν αναφέρομαι στις εκλογές. Minor θέμα οι εκλογές.

Σε χαιρετώ πιτσιρίκο.

Γιώργος Γιαλούρης

Υ.Γ. Έλα στην Αθήνα να δούμε καμιά μέρα με ήλιο.

(Αγαπητέ Γιώργο, οι άνθρωποι δεν είμαστε τόσο διαφορετικοί όσο νομίζουμε σήμερα. Έχουμε όλοι δυο μάτια εκατέρωθεν της μύτης. Οι περισσότεροι άνθρωποι βρίσκουν αφόρητο το πόσα κοινά στοιχεία έχουν με τους άλλους ανθρώπους, και -αντί να εστιάσουν στα κοινά στοιχεία και να ενωθούν με τους άλλους- γιγαντώνουν τα ελάχιστα διαφορετικά χαρακτηριστικά που έχουν. Επίσης, οι περισσότεροι άνθρωποι λένε ψέματα στον εαυτό τους και αυτός είναι ο λόγος που λένε και ψέματα στους άλλους. Προτιμούν να είναι ο ρόλος τους, αισθάνονται άνετα μόνο μέσα στο ρόλο τους, και αποφεύγουν να συναντήσουν τον εαυτό τους. Επίσης, οι άνθρωποι αποφεύγουν τον πόνο. Αλλά είναι ο πόνος που εξανθρωπίζει. Δεν μπορείς να περάσεις μια ζωή με διαρκείς “απολαύσεις”, γιατί θα χάσεις τη ζωή. Ο ψυχαναγκασμός της “απόλαυσης” και η διαρκής αποφυγή του πόνου και της δυσκολίας, τρελαίνει τους ανθρώπους αλλά δεν το καταλαβαίνουν. Ναι, το διάβασμα σε κάνει διαφορετικό, το διάβασμα σε οδηγεί στον εαυτό σου και στο τι πραγματικά είναι ο άνθρωπος. Πρέπει όλοι να διαβάσουν υποχρεωτικά Καντ. Και οι Έλληνες. Μπας και αποκτήσουν συνείδηση. Θα επιστρέψω στην Αθήνα -τα οικονομικά μου δεν μου επιτρέπουν να περάσω φέτος μεγάλο διάστημα στο αγαπημένο Αιγαίο- αλλά θα φύγω πάλι, και θα πάω στο Ιόνιο, που μπορώ να την περνάω και με δέκα ευρώ τη μέρα. Καλοκαίρι στην Αθήνα, μόνο αν δεν γίνεται αλλιώς πια. Πέρασα δεκάδες καλοκαίρια στην Αθήνα, φτάνει. Πάντως, τώρα που σου γράφω, με λούζει ο ήλιος που ανατέλλει. Πολύ φίλος μου ο ήλιος. Με ακολουθεί παντού. Όπως και τα βιβλία μου. Να είσαι καλά. Την αγάπη μου.)

Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου

Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net, αν θεωρείς πως καλό είναι να υπάρχουν στην Ελλάδα και κάποιες φωνές που δεν δουλεύουν για τον Μαρινάκη, τον Αλαφούζο, τον Σαββίδη και τα άλλα παιδιά, οπότε μπορεί να διαβάσεις ή να ακούσεις κάτι διαφορετικό από αυτό που συμφέρει τους ολιγάρχες. Οι τρόποι στήριξης εδώ.