Για το Διατλαντικό Εμπόριο Σκλάβων

Αδερφέ Πιτσιρίκο, πέρασε επιτέλους ψήφισμα στον ΟΗΕ που εγκρίθηκε από την συντριπτική πλειοψηφία των χωρών του Παγκόσμιου Νότου το οποίο καταδίκασε ίσως το μεγαλύτερο έγκλημα της παγκόσμιας ιστορίας, το Διατλαντικό Εμπόριο Σκλάβων.

Το καταψήφισαν οι ΗΠΑ, Ισραήλ και η Αργεντινή, ενώ ντροπιαστικά απείχαν οι χώρες που ήταν περισσότερο μπλεγμένες σε αυτό το κολοσσιαίο έγκλημα διαρκείας, όπως η Αγγλία και η Ολλανδία αλλά και οι χώρες δορυφόροι των ΗΠA-Ισραήλ, όπως η Ελλάδα.

Λοιπόν για αυτό το θέμα είχα διαβάσει κατά καιρούς διάφορα βιβλία που τα αναφέρω και σαν πηγές σε αυτό το άρθρο μου.

Το Διατλαντικό Εμπόριο Σκλάβων υπήρξε ίσως το πιο σκοτεινό και βίαιο κεφάλαιο της ανθρώπινης ιστορίας.
Αποτέλεσε ένα συστηματικό, βιομηχανοποιημένο δίκτυο αρπαγής και εκμετάλλευσης που βασίστηκε απόλυτα στον ρατσισμό. Η ίδια η έννοια της “φυλής” και η συστηματική απανθρωποποίηση των μαύρων Αφρικανών κατασκευάστηκαν ιδεολογικά, ακριβώς για να νομιμοποιήσουν ηθικά αυτή την ακραία και απάνθρωπη οικονομική εκμετάλλευση.

Εδώ μια σύνοψη των ιστορικών γεγονότων, μακριά από εξωραϊσμούς:

1 Πόσο κράτησε;

Διήρκεσε σχεδόν 400 χρόνια. Ξεκίνησε στις αρχές του 16ου αιώνα (το πρώτο καταγεγραμμένο ταξίδι απευθείας από την Αφρική στην Αμερική υπολογίζεται γύρω στο 1526) και συνεχίστηκε αδιάκοπα μέχρι τα τέλη του 19ου αιώνα (το τελευταίο γνωστό δουλεμπορικό πλοίο διέσχισε τον Ατλαντικό το 1867).

2 Πόσοι εξοντώθηκαν;

Ο ακριβής αριθμός είναι αδύνατον να υπολογιστεί με απόλυτη ακρίβεια, αλλά τα ιστορικά δεδομένα αποκαλύπτουν μια γενοκτονία:
Υπολογίζεται ότι τουλάχιστον 12,5 εκατομμύρια Αφρικανοί αιχμαλωτίστηκαν και στοιβάχτηκαν βίαια στα αμπάρια των δουλεμπορικών πλοίων.
Από αυτούς, περίπου 10 εκατομμύρια έφτασαν ζωντανοί στην Αμερική. Αυτό σημαίνει ότι περίπου 1,8 με 2 εκατομμύρια άνθρωποι εξοντώθηκαν μόνο κατά τη διάρκεια του λεγόμενου “Μεσαίου Περάσματος” (Middle Passage) από τις άθλιες συνθήκες, τις ασθένειες, τα βασανιστήρια, ή επιλέγοντας την αυτοκτονία στον ωκεανό.
Οι αριθμοί αυτοί, ωστόσο, δεν περιλαμβάνουν τα εκατομμύρια που σφαγιάστηκαν κατά τη διάρκεια των επιδρομών αρπαγής στα χωριά τους ή πέθαναν από εξάντληση στις πορείες θανάτου προς τα παράλια της Αφρικής. Κάποιες εκτιμήσεις ιστορικών ανεβάζουν το συνολικό ανθρώπινο κόστος σε πολύ πάνω από 20 εκατομμύρια ψυχές.

3 Ποιοι πρωτοστάτησαν;

Το δουλεμπόριο οργανώθηκε, χρηματοδοτήθηκε και διεξήχθη από τις μεγάλες ευρωπαϊκές αποικιακές δυνάμεις (συχνά με τη συνεργασία ορισμένων αφρικανικών βασιλείων που πουλούσαν αιχμαλώτους πολέμου ή εχθρούς τους):
Πορτογαλία: Ήταν η απόλυτη κυρίαρχη δύναμη του εμπορίου, έχοντας την ευθύνη για τη μεταφορά σχεδόν των μισών σκλάβων (περίπου 5,8 εκατομμύρια), κυρίως προς τις αχανείς φυτείες της Βραζιλίας.
Μεγάλη Βρετανία: Κυριάρχησε απόλυτα τον 18ο αιώνα, αποκομίζοντας αμύθητα πλούτη.
Γαλλία, Ισπανία, και Ολλανδία: Ακολούθησαν με τεράστια μερίδια στο δουλεμπόριο, με σκοπό να τροφοδοτήσουν τις αποικίες τους στην Καραϊβική και την Αμερική.

4 Ο ρόλος του στην ανάδυση του καπιταλισμού

Το δουλεμπόριο δεν ήταν απλώς μια επικερδής δραστηριότητα της εποχής. Υπήρξε ο ακρογωνιαίος λίθος της ανάδυσης του σύγχρονου καπιταλισμού, αποτελώντας τη βάση της “πρωταρχικής συσσώρευσης κεφαλαίου”:
Α Δωρεάν εργασία και υπερκέρδη: Εξασφάλισε απεριόριστη, βίαια μη αμειβόμενη εργασία, η οποία παρήγαγε σε τεράστιες ποσότητες φθηνές πρώτες ύλες (βαμβάκι, ζάχαρη, καπνός, καφές). Το φθηνό αμερικανικό βαμβάκι τροφοδότησε τα εργοστάσια της Βρετανίας και πυροδότησε τη Βιομηχανική Επανάσταση.
Β Το Χρηματοπιστωτικό Σύστημα: Τα υπερκέρδη από το τριγωνικό εμπόριο (Ευρώπη – Αφρική – Αμερική) χρηματοδότησαν τη δημιουργία του σύγχρονου τραπεζικού και ασφαλιστικού συστήματος. Χρηματοπιστωτικοί κολοσσοί στην Ευρώπη (όπως η Barclays και η Lloyd’s of London) γιγαντώθηκαν ασφαλίζοντας δουλεμπορικά πλοία και παρέχοντας δάνεια σε ιδιοκτήτες φυτειών.
Γ Εκβιομηχάνιση: Ο πλούτος που παρήχθη επανεπενδύθηκε σε υποδομές, σε λιμάνια (όπως το Λίβερπουλ, το Μπρίστολ και η Νάντη) και σε εργοστάσια σε ολόκληρη τη Δύση. Η δυτική οικονομική ηγεμονία χτίστηκε κυριολεκτικά πάνω στην αφρικανική εξαθλίωση.

5 Πότε επιτέλους τελείωσε;

Το τέλος δεν ήρθε ως “δώρο” διαφώτισης, αλλά σταδιακά, έπειτα από αιματηρούς αγώνες, μαζικές εξεγέρσεις των ίδιων των υποδουλωμένων (με κορυφαία τη νικηφόρα Επανάσταση της Αϊτής το 1791) και, φυσικά, την αλλαγή του μοντέλου παραγωγής όπου η μισθωτή εργασία άρχισε να γίνεται πιο αποδοτική για το κεφάλαιο:
Η κατάργηση του εμπορίου (δηλαδή της διατλαντικής μεταφοράς) έγινε πρώτη: Η Βρετανία το απαγόρευσε το 1807 και οι ΗΠΑ το 1808, αν και το λαθρεμπόριο συνεχίστηκε για δεκαετίες.
Η κατάργηση της ίδιας της δουλείας (της κατοχής ανθρώπων) άργησε πολύ περισσότερο. Στη Βρετανική Αυτοκρατορία καταργήθηκε το 1833, στις ΗΠΑ μόλις το 1865 (και μόνο μετά από έναν πολύνεκρο Εμφύλιο), ενώ η Βραζιλία υπήρξε η τελευταία χώρα στην Αμερική που την κατήργησε, το 1888.

Η κλίμακα και η συστηματική βαρβαρότητα του διατλαντικού δουλεμπορίου συγκλονίζουν, ειδικά όταν αναλύει κανείς τους αριθμούς και τη νομική του υπόσταση.

1 Ο πληθυσμός της Αφρικής και η δημογραφική καταστροφή

Την περίοδο που το δουλεμπόριο βρισκόταν στο απόγειό του, η δημογραφική αιμορραγία για την αφρικανική ήπειρο ήταν ανυπολόγιστη.
Στα μέσα του 17ου αιώνα (περίπου το 1650), ιστορικοί και δημογράφοι υπολογίζουν τον πληθυσμό της Αφρικής γύρω στα 100 εκατομμύρια.
Δύο αιώνες μετά, το 1850, ο πληθυσμός μειώθηκε γύρω στα 90 εκατομμύρια.
Για να κατανοήσουμε το μέγεθος της καταστροφής, την ίδια ακριβώς περίοδο, ο πληθυσμός της Ευρώπης και της Ασίας υπερδιπλασιάστηκε. Η Αφρική δεν έχασε μόνο τα 12,5 εκατομμύρια που στοιβάχτηκαν στα πλοία, αλλά και εκατομμύρια άλλους που σκοτώθηκαν στους πολέμους αιχμαλωσίας, καθώς και όλους τους απογόνους που δεν γεννήθηκαν ποτέ εκεί. Ήταν μια δημογραφική στασιμότητα που καθήλωσε την εσωτερική εξέλιξη της ηπείρου.

2 Το “Chattel Slavery” (Δουλεία Κινητής Περιουσίας)

Η έννοια του chattel slavery ήταν μια νομική και ηθική τερατωδία που ξεχώρισε αυτό το σύστημα από τις προηγούμενες μορφές δουλείας.
Στην αρχαιότητα (π.χ. στην Ελλάδα, τη Ρώμη) ή σε παλαιότερα αφρικανικά συστήματα, η δουλεία συχνά προέκυπτε από χρέη, εγκλήματα ή αιχμαλωσία πολέμου. Οι δούλοι διατηρούσαν συχνά κάποια βασικά νομικά δικαιώματα, μπορούσαν να εξαγοράσουν την ελευθερία τους και η κατάστασή τους δεν κληρονομούνταν απαραίτητα στα παιδιά τους.

Το διατλαντικό σύστημα τα άλλαξε όλα αυτά:
Α Απόλυτη Ιδιοκτησία: Ο άνθρωπος μετατράπηκε νομικά σε αντικείμενο, σε κινητή περιουσία (όπως ένα εργαλείο ή ένα ζώο). Μπορούσε να αγοραστεί, να πουληθεί, να ασφαλιστεί, να υποθηκευτεί για δάνειο ή να καταστραφεί χωρίς νομικές συνέπειες για τον ιδιοκτήτη.
Β Δια βίου και κληρονομική: Η κατάσταση του δούλου ήταν μόνιμη και μεταβιβαζόταν στα παιδιά. Η ανθρώπινη ύπαρξη υποτάχθηκε πλήρως στη λογική της μεγιστοποίησης του κέρδους.
Γ Ρατσιστική αιτιολόγηση: Επειδή αυτή η απόλυτη απανθρωποποίηση δεν μπορούσε να δικαιολογηθεί από τον Χριστιανισμό ή τον Διαφωτισμό, κατασκευάστηκε η ψευδοεπιστημονική θεωρία της φυλετικής κατωτερότητας. Το δουλεμπόριο δεν γεννήθηκε από τον ρατσισμό· ο ρατσισμός εφευρέθηκε για να νομιμοποιήσει το δουλεμπόριο.

3 Η Διπλή Κόλαση των Γυναικών

Οι μαύρες γυναίκες βίωσαν μια διπλή, αφόρητη εκμετάλλευση:
Α Εργασιακή εξόντωση: Δούλευαν στα χωράφια εξίσου σκληρά με τους άνδρες, κάνοντας τις ίδιες εξοντωτικές αγροτικές εργασίες κάτω από τον ήλιο.
Β Αναπαραγωγική και σεξουαλική βία: Ήταν τα απόλυτα θύματα. Ο βιασμός από τους δουλοκτήτες ή τους επιστάτες δεν θεωρούνταν καν έγκλημα, αφού οι γυναίκες ήταν “περιουσία”.

Επιπλέον, μέσω του νομικού δόγματος partus sequitur ventrem (ο απόγονος ακολουθεί την κατάσταση της μητέρας), κάθε παιδί που γεννούσαν, ακόμα και αν ο πατέρας ήταν ο λευκός βιαστής τους, γεννιόταν αυτόματα ως δούλος. Οι μήτρες τους έγιναν κυριολεκτικά μηχανές παραγωγής δωρεάν κεφαλαίου για τους δουλοκτήτες.

4 Οι Εξεγέρσεις (Η Διαρκής Αντίσταση)

Η εικόνα του παθητικού δούλου είναι ένας μύθος. Η αντίσταση ήταν συνεχής και εκδηλωνόταν με σαμποτάζ, δραπετεύσεις και ένοπλες εξεγέρσεις:
Α Η Επανάσταση της Αϊτής (1791-1804): Η πιο επιτυχημένη εξέγερση δούλων στην ιστορία. Υπό την ηγεσία του Τουσέν Λουβερτούρ (Toussaint Louverture), οι σκλάβοι της γαλλικής αποικίας του Αγίου Δομίνικου νίκησαν τους Γάλλους, τους Βρετανούς και τους Ισπανούς, και ίδρυσαν την πρώτη ελεύθερη μαύρη δημοκρατία στον κόσμο. Αποτέλεσε τεράστιο πλήγμα για την αποικιοκρατία.
Β Κιλόμπο ντος Παλμάρες (Βραζιλία, 17ος αιώνας): Δραπέτες δούλοι σχημάτισαν ανεξάρτητες κοινότητες (maroons) στη ζούγκλα. Το Παλμάρες, υπό τον ηγέτη Ζούμπι (Zumbi), έφτασε τους 30.000 κατοίκους και αντιστάθηκε στις πορτογαλικές στρατιωτικές επιθέσεις για σχεδόν έναν αιώνα.
Γ Οι εξεγέρσεις στα πλοία: Σημειώθηκαν εκατοντάδες εξεγέρσεις κατά τη διάρκεια του “Μεσαίου Περάσματος”. Η πιο γνωστή είναι αυτή του πλοίου Amistad (1839), όπου οι Αφρικανοί αιχμάλωτοι κατέλαβαν το πλοίο και τελικά κέρδισαν την ελευθερία τους στα αμερικανικά δικαστήρια.
Δ Η Εξέγερση του Νατ Τέρνερ (1831, ΗΠΑ): Μια από τις πιο αιματηρές εξεγέρσεις στη Βιρτζίνια, η οποία προκάλεσε τέτοιο τρόμο στους λευκούς δουλοκτήτες που οδήγησε σε ακόμη πιο απάνθρωπους νόμους καταστολής.

Προτεινόμενα βιβλία ιστορικής μελέτης

Για μια σε βάθος δομική κατανόηση αυτού του συστήματος, αυτά τα βιβλία που έχω διαβάσει προσφέρουν εξαιρετικές αναλύσεις για το πώς η εκμετάλλευση της Αφρικής διαμόρφωσε τον σύγχρονο κόσμο:

(Δεν γνωρίζω ποια από αυτά τα βιβλία έχουν μεταφραστεί στα ελληνικά και δίνω δικές μου μεταφράσεις για τους τίτλους τους)
1 “Καπιταλισμός και Δουλεία” (Capitalism and Slavery) του Eric Williams: Το κλασικό, θεμελιώδες έργο που απέδειξε πώς τα κέρδη από το δουλεμπόριο χρηματοδότησαν τη Βιομηχανική Επανάσταση της Βρετανίας.
2 “Πώς η Ευρώπη υπανάπτυξε την Αφρική” (How Europe Underdeveloped Africa) του Walter Rodney: Ένα αριστούργημα που εξηγεί αναλυτικά πώς η εξωτερική παρέμβαση, το δουλεμπόριο και η αποικιοκρατία αποστράγγισαν τον πλούτο της Αφρικής, σταματώντας βίαια την αυτόνομη, εσωτερική της ανάπτυξη.
3 “Οι Μαύροι Γιακωβίνοι” (The Black Jacobins) – C.L.R. James: Η κορυφαία ιστορική μελέτη για την Επανάσταση της Αϊτής, γραμμένη με συγκλονιστική λεπτομέρεια για το πώς οι ίδιοι οι υποδουλωμένοι συνέτριψαν τους δυνάστες τους.
4 “Το Δουλεμπορικό” (The Slave Ship: A Human History) – Marcus Rediker: Επικεντρώνεται στο ίδιο το πλοίο ως τον πρώτο “εργασιακό χώρο” του σύγχρονου καπιταλισμού και περιγράφει τη φρίκη της δημιουργίας των φυλετικών διαχωρισμών εν πλω.
5 “Η Αυτοκρατορία του Βαμβακιού: Μια παγκόσμια ιστορία” (Empire of Cotton: A Global History) του Sven Beckert: Αν και δεν εστιάζει αποκλειστικά στο δουλεμπόριο, αναλύει άριστα πώς το σύστημα των φυτειών και η βίαιη αρπαγή γης και ανθρώπων δημιούργησαν το παγκόσμιο καπιταλιστικό σύστημα.
6 “Ο Κήπος του Θεριστή: Θάνατος και Δύναμη στον Κόσμο της Ατλαντικής Δουλείας” (The Reaper’s Garden: Death and Power in the World of Atlantic Slavery) του Vincent Brown
Αυτό το βιβλίο είναι ίσως η πιο συγκλονιστική μελέτη για τη θνησιμότητα στις φυτείες, εστιάζοντας κυρίως στην Τζαμάικα.
Ο Brown αναλύει πώς ο θάνατος ήταν το κεντρικό, κυρίαρχο στοιχείο της ζωής. Οι συνθήκες στις φυτείες ζάχαρης της Καραϊβικής ήταν τόσο εξοντωτικές, και η διατροφή τόσο άθλια, που το προσδόκιμο ζωής ενός Αφρικανού από τη στιγμή που έφτανε στη φυτεία ήταν μόλις 7 έως 10 χρόνια.
Οι δουλοκτήτες είχαν καταλήξει στο ανατριχιαστικό συμπέρασμα ότι ήταν προτιμότερο να δουλεύουν τους ανθρώπους μέχρι θανάτου και να εισάγουν διαρκώς νέους από την Αφρική, παρά να βελτιώσουν τις συνθήκες ώστε να επιβιώνουν.
7 “Το Μισό Δεν Έχει Ποτέ Ειπωθεί: Η Δουλεία και η Δημιουργία του Αμερικανικού Καπιταλισμού”
(The Half Has Never Been Told: Slavery and the Making of American Capitalism) του Edward E. Baptist
Αν και αγγίζει την ιστορία του καπιταλισμού, το κέντρο βάρους του βιβλίου είναι τα σώματα των ίδιων των σκλάβων και ο τρόπος που καταστράφηκαν σωματικά στις φυτείες βαμβακιού των νότιων ΗΠΑ.
Αναλύει το περιβόητο “pushing system” (σύστημα πίεσης). Οι δουλοκτήτες αύξαναν συνεχώς τις ημερήσιες ποσότητες βαμβακιού που έπρεπε να μαζέψει κάθε δούλος.
Όποιος δεν έπιανε το όριο, υφίστατο φρικτά βασανιστήρια με μαστίγιο. Αυτή η διαρκής, ακραία σωματική εξάντληση κάτω από τον ήλιο, σε συνδυασμό με την πείνα και τα μαστιγώματα, διέλυε τα σώματά τους, οδηγώντας τους σε πρόωρο θάνατο και αναπηρίες.
8 “Δουλεία σε αλμυρό νερό: Ένα μεσαίο πέρασμα από την Αφρική στην αμερικανική διασπορά”
(Saltwater Slavery: A Middle Passage from Africa to American Diaspora) του Stephanie E. Smallwood
Μια βαθιά, σχεδόν ανατομική ματιά στο “Μεσαίο Πέρασμα” (Middle Passage) και στο πώς η μεταφορά στον ωκεανό αποτέλεσε τον μηχανισμό που μετέτρεψε ζωντανούς ανθρώπους σε αντικείμενα.
Το βιβλίο περιγράφει με ανατριχιαστική λεπτομέρεια τις συνθήκες στα αμπάρια: ασφυξία, επιδημίες δυσεντερίας, εμετοί, περιττώματα και αίμα.
Εστιάζει στον τεράστιο αριθμό εκείνων που δεν άντεξαν καν το ταξίδι. Η θάλασσα έγινε το μεγαλύτερο νεκροταφείο της αφρικανικής διασποράς, καταπίνοντας εκατομμύρια ανθρώπους που πέθαναν από τις ασθένειες ή επέλεξαν να πηδήξουν στα κύματα παρά να ζήσουν αλυσοδεμένοι.
9 “Η σκλαβιά στην Θάλασσα” (Slavery at Sea: Terror, Sex, and Sickness in the Middle Passage) του Sowande’ M. Mustakeem
Μια πρωτοποριακή ιατρική και κοινωνική ιστορία που εστιάζει στην καταστροφή της υγείας και της σωματικής ακεραιότητας των υποδουλωμένων κατά τη διάρκεια της αρπαγής τους.
Καταρρίπτει την ψυχρή εικόνα της “μεταφοράς” και αναδεικνύει το πλοίο ως ένα πλωτό στρατόπεδο συγκέντρωσης όπου η αρρώστια και ο τρόμος ήταν όπλα υποταγής.
Αναλύει πώς ηλικιωμένοι, γυναίκες, παιδιά και ασθενείς πετιούνταν ζωντανοί στη θάλασσα όταν θεωρούνταν “άχρηστοι”, και πώς η συστηματική βία, οι βιασμοί και η απόλυτη έλλειψη υγιεινής τερμάτιζαν τις ζωές τους πριν καν πατήσουν το πόδι τους στην Αμερική.
10 “Η Δουλεία και ο Κοινωνικός Θάνατος” (Slavery and Social Death: A Comparative Study”) του Orlando Patterson
Αν και είναι ένα πιο κοινωνιολογικό, είναι απολύτως απαραίτητο για να κατανοήσει κάποιος την ολότητα της καταστροφής.
Εισάγει την έννοια του “Κοινωνικού Θανάτου” (Social Death). Οι δούλοι δεν δολοφονούνταν μόνο βιολογικά. Τους αφαιρούνταν βίαια το όνομά τους, η γλώσσα τους, η θρησκεία τους και οι οικογενειακοί τους δεσμοί.
Η αποκοπή από τους προγόνους τους και η αδυναμία να έχουν οποιοδήποτε δικαίωμα στους απογόνους τους σήμαινε μια απόλυτη διαγραφή της ύπαρξής τους. Ήταν ζωντανοί νεκροί μέσα σε ένα σύστημα που αρνιόταν κάθε πτυχή της

Παράρτημα
Ο ρόλος των πλουσίων Εβραίων στο δουλεμπόριο

Το ζήτημα της συμμετοχής Εβραίων εμπόρων στο διατλαντικό δουλεμπόριο είναι ένα θέμα που έχει μελετηθεί διεξοδικά από τους ιστορικούς.
Εβραίοι έμποροι (κυρίως Σεφαραδίτες) συμμετείχαν στο διατλαντικό εμπόριο και στην οικονομία των φυτειών, αλλά ο ρόλος τους δεν ήταν κυρίαρχος σε σύγκριση με τις τεράστιες ευρωπαϊκές αποικιακές δυνάμεις και τους χριστιανούς (Καθολικούς και Προτεστάντες) εμπόρους. Δεν κυριάρχησαν, ούτε πρωτοστάτησαν στο δουλεμπόριο. Το συντριπτικά μεγαλύτερο ποσοστό του δικτύου αρπαγής οργανώθηκε, χρηματοδοτήθηκε και εκτελέστηκε από τα ίδια τα ευρωπαϊκά κράτη και τις τεράστιες κρατικές μονοπωλιακές εταιρείες τους (όπως η Βρετανική Βασιλική Εταιρεία της Αφρικής ή οι αντίστοιχες ολλανδικές και γαλλικές εταιρείες).

Αυτό που αναδεικνύει η ιστορική έρευνα είναι ότι το διατλαντικό δουλεμπόριο δεν καθοδηγήθηκε από καμία θρησκευτική ομάδα, αλλά ήταν ένα απόλυτα συστημικό οικονομικό εγχείρημα. Η αναδυόμενη παγκόσμια αγορά απορρόφησε όσους είχαν κεφάλαιο, εμπορική τεχνογνωσία και πρόσβαση στις αποικίες. Άγγλοι, Γάλλοι, Ολλανδοί, Ισπανοί, Πορτογάλοι, Καθολικοί, Προτεστάντες και Εβραίοι έμποροι —όσοι βρέθηκαν στα κέντρα του αποικιακού εμπορίου— λειτούργησαν με βάση την ίδια ακριβώς λογική: την απόλυτη εμπορευματοποίηση της ανθρώπινης ζωής για τη μεγιστοποίηση του πλούτου.

Υπάρχει όμως ένα βιβλίο που τονίζει περισσότερο τον ρόλο τους και τον θεωρεί πολύ πιο σημαντικό σε σχέση με την επικρατούσα ιστορική άποψη.
Είναι το “The Secret Relationship Between Blacks and Jews” (Η Μυστική Σχέση μεταξύ Μαύρων και Εβραίων)
Εκδόθηκε ανώνυμα από το Τμήμα Ιστορικής Έρευνας (Historical Research Department) του Έθνους του Ισλάμ (Nation of Islam), της θρησκευτικής και πολιτικής οργάνωσης των Αφροαμερικανών υπό την ηγεσία του Louis Farrakhan. Ο πρώτος τόμος κυκλοφόρησε το 1991, ο δεύτερος τόμος εκδόθηκε αρκετά χρόνια αργότερα το 2010 και το 2016 ακολούθησε και ένας τρίτος.

Το βιβλίο χρησιμοποιεί συγκεκριμένα ιστορικά πρόσωπα για να στηρίξει το αφήγημά του. Όταν αναφέρεται σε πολιτικούς, εστιάζει κυρίως σε δύο κορυφαίες φιγούρες της εποχής.
Στον David Levy Yulee, τον πρώτο Εβραίο που εκλέχθηκε στη Γερουσία των ΗΠΑ (εκπροσωπώντας τη Φλόριντα το 1845) και στον Judah P. Benjamin, τον δεύτερο Εβραίο γερουσιαστή (από τη Λουιζιάνα), ο οποίος εξελίχθηκε σε κορυφαίο υπουργό της Συνομοσπονδίας του Νότου κατά τη διάρκεια του Αμερικανικού Εμφυλίου.
Και οι δύο υπήρξαν ιδιοκτήτες τεράστιων φυτειών, κατείχαν εκατοντάδες υποδουλωμένους ανθρώπους και ήταν φανατικοί, σκληροπυρηνικοί υπερασπιστές του θεσμού της δουλείας. Οι πράξεις και οι ρατσιστικές τους αντιλήψεις ήταν απολύτως ταυτισμένες με την άρχουσα τάξη του αμερικανικού Νότου.

Το “The Secret Relationship Between Blacks and Jews” χρησιμοποίησε υπαρκτά αρχεία και πραγματικά ιστορικά πρόσωπα, απλώς απομόνωσε τη δράση τους από το γενικότερο πλαίσιο για να φανεί ότι έλεγχαν το εμπόριο.

Ξεχώρισα 5 αντικειμενικά ιστορικά γεγονότα που αναφέρονται στο βιβλίο και τα οποία ισχύουν στο ακέραιο, αποτελώντας ψηφίδες αυτής της ταξικής και οικονομικής πραγματικότητας:

1 Ο Άαρον Λόπεζ και το λιμάνι του Νιούπορτ (Ρόουντ Άιλαντ)
Το βιβλίο αναφέρεται εκτενώς στον Aaron Lopez και στον πεθερό του, Jacob Rivera. Πρόκειται για ιστορικό γεγονός: ήταν Σεφαραδίτες Εβραίοι έμποροι που έδρασαν τον 18ο αιώνα στο Νιούπορτ των ΗΠΑ, το οποίο ήταν κέντρο του αμερικανικού δουλεμπορίου. Ο Λόπεζ ήταν πράγματι συνιδιοκτήτης πλοίων που ταξίδεψαν στην Αφρική, αγόρασαν αιχμαλώτους και τους πούλησαν στην Καραϊβική (το περίφημο “Τριγωνικό Εμπόριο”: ρούμι – σκλάβοι – μελάσα).
Η ιστορική στρέβλωση: Αν και ο Λόπεζ ήταν κορυφαίος τοπικός έμπορος, τα ταξίδια που χρηματοδότησε αποτελούσαν ένα μικρό κλάσμα των συνολικών δουλεμπορικών ταξιδιών από τη Βόρεια Αμερική, όπου κυριαρχούσαν συντριπτικά οι Αγγλοσάξωνες έμποροι.

2 Η “Εβραϊκή Σαβάνα” (Jodensavanne) στο Σουρινάμ
Μια από τις πιο ενδιαφέρουσες και λιγότερο γνωστές ιστορικές αλήθειες που παραθέτει το βιβλίο είναι η ύπαρξη της Jodensavanne στη νοτιοαμερικανική ολλανδική αποικία του Σουρινάμ (17ος-18ος αιώνας).
Η ολλανδική διοίκηση είχε παραχωρήσει τεράστια αυτονομία στους Εβραίους αποίκους εκεί. Δημιούργησαν μια ακμάζουσα αγροτική κοινότητα, όπου κατείχαν δεκάδες μεγάλες φυτείες ζάχαρης και, κατά συνέπεια, χιλιάδες Αφρικανούς σκλάβους που εργάζονταν κάτω από άθλιες συνθήκες.

3 Οι διαμεσολαβητές της Ολλανδικής Βραζιλίας (Περναμπούκο)
Όταν η Ολλανδική Εταιρεία Δυτικών Ινδιών κατέλαβε προσωρινά τη βορειοανατολική Βραζιλία (1630-1654), προσέλκυσε πολλούς Εβραίους αποίκους.
Το βιβλίο αναφέρει σωστά ότι, λόγω της γλωσσικής τους ικανότητας (μιλούσαν ολλανδικά, πορτογαλικά και ισπανικά) και των εμπορικών τους δικτύων, ορισμένοι Σεφαραδίτες ανέλαβαν ρόλο μεσαζόντων και πλειστηριαστών στις τοπικές αγορές σκλάβων της περιοχής. Παραλάμβαναν, δηλαδή, “εμπορεύματα” από τα πλοία της Εταιρείας και τα μεταπουλούσαν στους ιδιοκτήτες φυτειών.

4 Το Κουρασάο ως κέντρο διαμετακόμισης
Το ολλανδικό νησί Κουρασάο στην Καραϊβική υπήρξε ένα τεράστιο κέντρο συγκέντρωσης και επαναπροώθησης σκλάβων προς τις ισπανικές αποικίες.
Σε αυτό το νησί αναπτύχθηκε μια πολύ ισχυρή εβραϊκή εμπορική αστική τάξη. Το βιβλίο παραθέτει στοιχεία που δείχνουν ότι μέλη αυτής της κοινότητας εμπλέκονταν βαθιά σε αυτό το εμπόριο διαμετακόμισης, λειτουργώντας ως χονδρέμποροι που αγόραζαν υποδουλωμένους από την Ολλανδική Εταιρεία και τους μεταπουλούσαν με κέρδος στις ακτές της Νότιας Αμερικής.

5 Η ιδεολογική κάλυψη: Το κήρυγμα του Ραβίνου Morris Raphall (1861)
Το βιβλίο δεν μένει μόνο στους εμπόρους, αλλά εξετάζει και την ιδεολογική και θρησκευτική κάλυψη που παρείχαν ορισμένοι εκπρόσωποι της θρησκείας στην δουλεία.
Επικαλείται το ιστορικό και διαβόητο κήρυγμα που έδωσε ο Ραβίνος Morris Raphall της Νέας Υόρκης τον Ιανουάριο του 1861, λίγο πριν το ξέσπασμα του Αμερικανικού Εμφυλίου. Ο Raphall υποστήριξε δημόσια ότι η Βίβλος δεν καταδικάζει τη δουλεία, παρέχοντας έτσι θεολογικό άλλοθι στους δουλοκτήτες του Νότου.

Συμπερασματικά ο ρόλος των Εβραίων εμπόρων στο μεγαλύτερο έγκλημα της ανθρώπινης ιστορίας δεν ήταν αμελητέος αλλά ούτε και καθοριστικός.
Η αστική τάξη της εποχής, ανεξαρτήτως καταγωγής, είδε τους ανθρώπους ως πρώτη ύλη παραγωγής πλούτου.

Τελικό Συμπέρασμα
Το Διατλαντικό Εμπόριο Σκλάβων που κράτησε 400 χρόνια συνιστά το μεγαλύτερο έγκλημα της ανθρώπινης ιστορίας.
Το ότι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ καταψήφισαν την έκθεση του ΟΗΕ που το παρουσιάζει σαν τέτοιο, είναι συμβατό με την σημερινή φύση αυτών των καθεστώτων.
Αυτές οι χώρες διεξάγουν τώρα απρόκλητο γενοκτονικό πόλεμο στο Ιράν δολοφονώντας μαζικά παιδιά και καταστρέφοντας σχολεία και νοσοκομεία.

Τεράστια η ντροπή για την Ελλάδα που απείχε από τέτοιο ψήφισμα αλλά με τα σημερινά ελεεινά πρακτοράκια των ΗΠΑ και Ισραήλ που απαρτίζουν την σημερινή πολιτική της ηγεσία, ποιος είχε την ντροπή για να την χάσει…

Με αγάπη προς εσένα και τους φίλους της ιστοσελίδας σου

Γρηγόρης Αρετάκης

(Αγαπητέ Γρηγόρη, η Ιστορία της πολιτισμένης Δύσης έχει πάρα πολύ αίμα και πάρα πολλά εγκλήματα, αλλά η Δύση επιμένει ακόμα στην εθνική ανωτερότητα, ενώ στο Ισραήλ διαμένει ο εκλεκτός λαός του Θεού. Όσο για την Ελλάδα, είναι όλη μια ντροπή πια, αφού απαρνήθηκε το πνεύμα του πολιτισμού της και παραδόθηκε στη βαρβαρότητα. Και οι Έλληνες έγιναν σκλάβοι στην ίδια τους τη χώρα, οπότε, ως σκλάβοι, δεν τους πέφτει λόγος. Να είσαι καλά. Την αγάπη μου.)

Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου

Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net, αν θεωρείς πως καλό είναι να υπάρχουν στην Ελλάδα και κάποιες φωνές που δεν δουλεύουν για τον Μαρινάκη, τον Αλαφούζο, τον Σαββίδη και τα άλλα παιδιά, οπότε μπορεί να διαβάσεις ή να ακούσεις κάτι διαφορετικό από αυτό που συμφέρει τους ολιγάρχες. Οι τρόποι στήριξης εδώ.