Spoiler Alert για την Οδύσσεια
Αγαπημένε μου Πιτσιρίκο, σου στέλνω αυτό το κείμενο και ελπίζω να το δημοσιεύσεις με υψηλή προτεραιότητα. Αυτό γιατί πρέπει να προστατευτεί ο συνάνθρωπός μου, αισθάνομαι το βάρος της ηθικής υποχρέωσης να συνθλίβει τις πλάτες μου και δεν μπορώ να προσποιηθώ ότι δεν συνέβη τίποτα. Οπότε, ανοίξτε το μυαλό σας και πάρτε το μήνυμα:
ΜΗΝ ΠΑΤΕ ΝΑ ΔΕΙΤΕ ΤΗΝ ΟΔΥΣΣΕΙΑ!!!
Παιδιά, το θέμα δεν είναι οι αφρικανοί, ασιάτες, ινδιάνοι, εσκιμώοι που παίζουν στην ταινία, ή το πόσο πιστή είναι στο αυθεντικό κείμενο. Απολύτως κανένα θέμα, πραγματικά. Το πράγμα είναι πιο απλό από αυτό: είναι μία κακή ταινία! Πόσο κακή; Πολύ κακή! Δηλαδή πόσο κακή μπορεί να είναι μία ταινία; Ποοοοοολύ κακή ρε φίλε, τραγικά κακή!
Ας αρχίσουμε από τους διαλόγους: Τα ανιψάκια μου, παιδιά του δημοτικού, γράφουν πιο πειστικούς και ουσιώδεις διαλόγους. Δηλαδή, αν πεις στη Δάφνη και την Εύη να παίξουν έναν διάλογο ανάμεσα στον Οδυσσέα και το πρωτοπαλίκαρό του, και τους πεις πως ο ένας είναι πονηρός και ο άλλος δυνατός, θα σου επινοήσουν κάτι που θα βρίσκεται με μαθηματική ακρίβεια πιο κοντά στο αυθεντικό πνεύμα του έπους απ΄ό,τι οι παπαριές της ταινίας.
Ο Ματ Ντέιμον, που συμπαθώ απίστευτα σαν ηθοποιό και προσωπικότητα, έχει κάνει ένα μίγμα των χαρακτήρων του Good Will Hunting και Bourne, φόρεσε και μία πανοπλία υβρίδιο ρωμαιοβίκινγσπαρτης, προσπαθεί ανεπιτυχώς να μην του βυθιστεί το σκανδιναβικής τεχνοτροπίας του 850 μ.Χ. πλοίο και προσπαθεί να πείσει πως είναι ήρωας της ανατολικής μεσογείου.
Στο οποίο πλοίο όλοι κωπηλατούν φορώντας κράνη και πανοπλίες, γιατί δεν μπορούμε να ξέρουμε αν οι προϊστορικοί αρχαίοι Έλληνες ήταν όλοι λευκοί, ξέρουμε όμως ότι ήταν ντουγάνια ηλιθιότητας και κωπηλατούσαν με πανοπλίες και κράνη που ζύγιζαν είκοσι κιλά, για να μην τους χέζουν οι γλάροι, οι οποίοι έριχναν κάτι κουράδες τεραστίων διαστάσεων γιατί στην πραγματικότητα ήταν παχύσαρκοι βουλιμικοί άντρες, μεταμορφωμένοι σε γλάρους από την Κίρκη που τα είχε βάλει με την πατριαρχία και την παχυσαρκία.
Το παράπονο της αφύσικα όμορφης (χωρίς ειρωνία) Λουπίτα -ωραίας Ελένης- για το πόσο μικρούς ρόλους έγραψε ο Όμηρος για τις γυναίκες στα έπη του, έγινε πλέον φουλ κατανοητό βλέποντας την ταινία. Λουπίτα μου, υπέροχη Λουπίτα, εδώ ο Νόλαν – τρεις χιλιάδες χρόνια μετά τον μπάρμπα Όμηρο – έγραψε καλύτερο ρόλο για το σκυλί του Οδυσσέα παρά για εσένα. Αν μιλούσε ο Άργος, θα του έδινε και περισσότερο διάλογο απ΄όσο έδωσε σε εσένα. Αλλά για αυτόν δεν παραπονέθηκες, ήταν καλό το τσεκ.
Δεν πειράζει, όμως, το μεγαλείο των μαχών αναπληρώνει τα κενά του σεναρίου. Πλάκα κάνω, από τα χειρότερα που έχω δει σε σκηνοθεσία, χορογραφία και ρυθμό στις μάχες. Κάποια στιγμή, εκεί που έπεφτε το ξύλο σε κάποια από τις μάχες, πεθύμησα τον Μπραντ Πιτ στην Τροία. Η οποία αναβαθμίστηκε στην λίστα μου, μετά από αυτή την παπαριά. Ακόμη και τα ειδικά εφέ την πρόδιδαν σε πολλές σκηνές, όπως στη σκηνή με τους υποτιθέμενους Λαιστρυγόνες, που μου έδινε την εντύπωση πως τα τέρατα ήταν στην μία σκηνή πολύ ψηλότερα από ό,τι στην άλλη.
Ο Οδυσσέας βέβαια, όπως φαίνεται, είναι πολύ έξυπνος. Όχι για κανέναν άλλο λόγο, αλλά έχοντας δανειστεί την τεχνολογία ναυπηγικής από τους Σκανδιναβούς που ήρθαν πάνω από 1.500 χρόνια μετά από αυτόν, είπε να δανειστεί και τον όρο “Εποχή του Χαλκού” από έναν Σκανδιναβό που έζησε 2.800 χρόνια μετά από αυτόν. Καλά που δεν είπε τίποτα για την “εποχή του σιδήρου” που έρχεται μετά.
Οι διάλογοι, όπως έλεγα πριν, είναι άθλια απλοϊκοί και ανούσιοι. Εκτός ίσως από έναν μονόλογο του Οδυσσέα για το τραγούδι των Σειρήνων, ο οποίος σε εκείνο το σημείο γίνεται υπερβολικά πολύπλοκος και βαθύς στο γενικό πλαίσιο της ταινίας και, σύμμαχος η βαρεμάρα και η κούραση, χάνεται – ίσως να είναι έτσι κι αλλιώς ανόητος, δεν κατάφερα να τον παρακολουθήσω από το χασμουρητό. Τα αγγλικά δε είναι επιπέδου φαστ φουντ, αφαιρούν κάθε έννοια ποίησης από το ποίημα.
Ο Τιμωρός παίζει στην ταινία τον ρόλο του Μενέλαου. Τζον Μπέρνταλ, σε οποιαδήποτε ταινία ή σειρά έχει παίξει αυτός ο ηθοποιός, έναν ρόλο βλέπεις πάντα.
Ο Νταρθ Βέιντερ επίσης, στον ρόλο του Αγαμέμνονα, περιμένεις να συναντήσει κάπου τον Λουκ Σκάιγουόκερ, να μονομαχήσουν και, αφού του κόψει το χέρι, να του πει ότι είναι ο πατέρας του.
Ο Σπάιντερ Μαν απορεί γιατί δεν μπορεί να φτιάξει ιστούς αράχνης, να σκαρφαλώσει σε τοίχους και γιατί όλοι τον φωνάζουν Τηλέμαχο. Απλά περιφέρεται το παλικάρι.
Μόνο ο Πάτισον δίνει τα ρέστα του, η Αν Χαθαγουέι είναι μία τσαντισμένη και πικρόχολη Πηνελόπη που ξέρει τουλάχιστον να δίνει λίγο βάθος στον χαρακτήρα. Απλά μαλώνει συνέχεια τον Σπάιντερ Μαν, και αυτός δεν καταλαβαίνει το γιατί.
Η Καλυψώ – Σαρλίζ είναι δανεισμένη από το “Μίζερι” του Στίβεν Κίνγκ, περιθάλπει τον ήρωα και μετά τον αιχμαλωτίζει.
Οι δύσμοιροι οι Τρώες είναι ντυμένοι σαν αποτυχημένα πλέιμομπιλ, αλλά τουλάχιστον όταν πιάνονται στον ύπνο από τα καθίκια τους Αχαιούς δεν τρέχουν ξεβράκωτοι, φοράνε ήδη τους μανδύες και τις μπέρτες τους για να μην χαλάσουν την αισθητική του πράγματος. Ο κόσμος (τους) καίγεται, και παρά τρίχα να μας δείχνει κανέναν από αυτούς να βάζει αποσμητικό πριν χιμήξει στην μάχη.
Το μόνο που είναι καλό σαν ιδέα, αλλά χάνεται στον γενικότερο αχταρμά και βαρεμάρα, είναι το (ΣΠΟΙΛΕΡ ΑΛΕΡΤ) να εισάγει στην πλοκή την ιστορία των λαών της θάλασσας. Οι οποίοι, αν δεν απατώμαι, αναφέρονται στην Γραμμική και θεωρείται πως κατέστρεψαν τον μυκηναϊκό κόσμο και έστειλαν τον ελλαδικό χώρο σε έναν μεσαίωνα. Γι αυτούς, υπάρχει η θεωρία πως ήταν σε μεγάλο μέρος στρατιώτες της εκστρατείας στην Τροία, οι οποίοι έγιναν πειρατές και ρήμαξαν τον τόπο τους. Μία καλή ιδέα, χωρίς να μπορεί να αναπτυχθεί γιατί δεν παίζει κανένα ρόλο στο αυθεντικό έπος, δεν σώζει την κατάσταση.
Η αλήθεια είναι πως παγιώθηκε η απόφασή μου να ξαναδιαβάσω την Οδύσσεια, δεν μπορεί να ήταν τόσο κακή όσο αυτή η ταινία της πλάκας. Ανούσια χολιγουντιανή μίξη στοιχείων τρόμου, σύγχρονων απόψεων προβεβλημένων σε έναν καμβά τριών χιλιάδων χρόνων πριν, ζωγραφισμένο με χαρακτηριστικά δανεισμένα από ιστορικό εύρος δύο χιλιάδων χρόνων και από τον πληθυσμό του πλανήτη Γη.
Με δύο λόγια, μια Οδύσσεια χωρίς Οδυσσέα και, το χειρότερο απ΄όλα, χωρίς Ιθάκη.
Ας είναι καλά ο Τσίπρας που μας έδωσε την αυθεντική και ουσιώδη Ιθάκη.
Την αγάπη μου
Βασίλης
(Φίλε Βασίλη, κέντημα. Αλλά η Οδύσσεια είναι μια απόλυτα πετυχημένη ταινία που πρέπει να την δουν όλοι, και θα εξηγήσω γιατί. Βασίλη, στόχος του Νόλαν ήταν να κάνει τους πάντες να διαβάσουν ή να ξαναδιαβάσουν την Οδύσσεια. Δηλαδή, βλέπουν οι άνθρωποι την ταινία του Νόλαν, σκέφτονται δεν μπορεί να έγραφε τέτοιες παπαριές ο Όμηρος και πάνε και διαβάζουν την Οδύσσεια. Άρα, η ταινία πετυχαίνει τον στόχο της που είναι να φέρει τους ανθρώπους κοντά στα βιβλία. Προτείνω την Οδύσσεια σε μετάφραση Καζαντζάκη-Κακριδή. Να είσαι καλά. Την αγάπη μου.)
Το pitsirikos.net χρειάζεται τη βοήθειά σου
Στήριξε οικονομικά το pitsirikos.net για να συνεχίσει να υπάρχει μέχρι τη Δευτέρα Παρουσία. Οι τρόποι στήριξης εδώ.